Foute grap die te lang te zien was

De maker van een filmpje dat spot met de jodenvervolging is veroordeeld tot een werkstraf. „Misschien moet hij maar eens een bezoek brengen aan Auschwitz.”

Walgelijk, noemt de politierechter in Rotterdam het filmpje van de 23-jarige student D. T. uit Brielle. Zelfs diens eigen advocaat neemt die term in de mond. De zaal wordt stil als het internetfilmpje wordt geprojecteerd op een scherm in de rechtszaal. ‘Tanzen macht Frei’, zo luidt een van de teksten van het filmpje. ‘Housewitz. 22:00 till infinity’ is een van de teksten die er op volgt. Daartussendoor een stem die ‘Sieg Heil’ roept. Het filmpje is een fictieve uitnodiging om op 4 mei 2005 naar een niet bestaand feest te gaan in het vernietigingskamp Auschwitz.

„Het was een grap”, laat de maker vanochtend in de rechtszaal weten. Diverse malen laat de studentikoos geklede man weten dat het hem „ontzettend spijt”. Het begon als een ludieke woordgrap, maar mondde uit in „zeer, zeer zwarte humor”, zegt T. Volgens hem was het nooit de bedoeling dat het filmpje openbaar werd.

Maar de officier van justitie wordt niet warm of koud van deze verklaring en eist zestig uur werkstraf wegens het opzettelijk beledigen van een bevolkingsgroep, in dit geval joden. Toch is het oordeel van de rechter iets milder: T. wordt veroordeeld tot veertig uur taakstraf. „En”, zo haalt de rechter een uitspraak van T.’s ouders aan, „misschien moet hij maar eens een bezoek brengen aan Auschwitz”.

Volgens zijn advocaat stond het filmpje eerst uitsluitend op het weblog van de Briellenaar. „Het was eigenlijk alleen bedoeld voor vrienden.” Maar al snel nam een zoekmachine het internetfilmpje op in de index. „Binnen een paar uur zagen opeens vierduizend mensen mijn filmpje”, zegt T. Vanaf dat moment voelde T. nattigheid en besloot hij het filmpje van zijn weblog te verwijderen. Maar hij onderschatte de snelheid van een weblog op internet. Binnen enkele dagen was zijn filmpje op zeker drie andere sites te downloaden. Het filmpje, dat nu nog steeds op diverse websites is terug te vinden, kwam ook op websites uit het buitenland te staan, onder meer op een site uit Polen.

De Poolse minister van Buitenlandse Zaken reageerde afgelopen zomer verontwaardigd en eiste dat Nederland zou optreden tegen dit soort filmpjes, die de spot zouden drijven met de holocaust. Minister Donner (Justitie, CDA) bestempelde het filmpje in een persverklaring als „walgelijk”.

Toch zag het openbaar ministerie in eerste instantie niet in waarom dit filmpje nu strafbaar zou zijn. Maar na alle ophef constateerde Justitie in Rotterdam toch strafbare elementen in het filmpje. Het filmpje zou beledigend zijn en zou discriminerende uitlatingen bevatten tegen joden.

Hoewel T. het filmpje direct verwijderde, bleef het videomateriaal nog steeds te zien op de website GeenStijl.nl. Advocaat R. Baumgardt begrijpt dan ook niet waarom zijn cliënt vandaag terecht staat, en niet de webloggers.

Dominique Weesie van GeenStijl zegt geen bericht te hebben ontvangen van Justitie. Ook het MDI (Meldpunt Discriminatie Internet) heeft GeenStijl niet verzocht om het filmpje te verwijderen. „Maar dat komt omdat we in geen enkel geval nog contact willen opnemen met GeenStijl”, zegt Marco Hughes van het MDI. Als reden geeft hij op dat het weblog in het verleden „beledigende en negatieve” verhalen over het MDI publiceerde zodra het MDI contact probeerde op te nemen.

Don’t shoot the messenger, zeggen ze bij GeenStijl. „Wij willen enkel de discussie op gang brengen rondom dit filmpje”, zegt Weesie een dag voor de rechtszaak. Volgens hem is het onmogelijk om alle weblogs die dit filmpje plaatsen te verplichten om het van internet te halen. „Mein Kampf is ook verboden. Moeten we dan ook ieder exemplaar van dat boek dat toevallig ergens bij iemand thuis in de kast staat, gaan verbranden?”

Hoewel Hughes blij is dat Justitie het filmpje aanpakt, zet hij eveneens vraagtekens bij de veroordeling van de maker, en niet van de weblogs. Justitie wil vandaag niets zeggen over een mogelijke strafzaak tegen GeenStijl. Maar het gaat volgens de rechter niet om de weblogs. „Als je iets op je eigen site zet, kun je op vijf vingers natellen dat anderen het zien”, zegt de rechter. En dus is er sprake van het opzettelijk openbaar maken van discriminerende uitlatingen.

Baumgardt, die aanvankelijk vrijspraak eiste voor zijn cliënt, zei na afloop dat zijn cliënt „de uitspraak aanvaardt”, maar dat hij nog niet uitsluit dat hij in hoger beroep gaat. De uitspraak is volgens de raadsman aan de hoge kant. Als verweer gebruikt hij in de rechtszaal een uitspraak uit 1989 waarin Theo van Gogh werd veroordeeld tot het betalen van een geldboete van 1.000 gulden voor het beledigen van joden. Maar de rechter oordeelt dat tijden zijn veranderd en dat die vergelijking niet meer opgaat. Overigens vindt Weesie van GeenStijl het filmpje, net als de aanwezigen vandaag in de rechtbank, „afschuwelijk en ongelooflijk idioot.” „Hier mag je niet mee spotten. De maker heeft een 9 voor Duits maar een 1 voor geschiedenis.”

    • Jaus Müller