‘Roken is nog jaren nadelig voor kind’

Arts Vincent Jaddoe constateert dat het roken van zwangere vrouwen een negatieve invloed heeft op de gezondheid van het kind lang na de geboorte.

Vincent Jaddoe Foto’s Piet Smaal Smaal, Piet

Is uw bevinding niet logisch?

„Het was nog niet onderzocht. Wij wisten dat kinderen met een laaggeboortegewicht grotere kans hebben later hart- en vaatziekten te ontwikkelen. Wij wisten ook dat moeders die roken eerder een klein kind krijgen. Niemand heeft ooit een relatie gelegd tussen roken tijdens de zwangerschap en het latere risico op hart- en vaatziekten.”

Hoe schadelijk is roken precies?

„Door roken is er 50 procent meer kans op het krijgen van een kind met een laag geboortegewicht. Wij vonden dat minder dan vijf sigaretten per dag al schadelijke effecten heeft. Dat leidt tot een geboortegewicht dat 100 gram lager ligt. Roken van negen sigaretten per dag veroorzaakt baby’s die 200 gram lichter zijn. Wij vonden dat moeders die stoppen met roken nadat de zwangerschap bekend was nog een kind krijgen met een normaal gewicht. Wij waren geschokt toen we zagen dat een kwart van de vrouwen nog rookte tijdens hun zwangerschap – 17 procent blijft doorroken nadat de zwangerschap bekend is.”

Wat zijn de eerste gevolgen precies?

„Hoofd, buik en been van het kind in de baarmoeder worden kleiner. Het eerste dat aangetast wordt is het bovenbeentje van de foetus. Een rokende vrouw heeft al bij 20 weken een kind met fors kleinere bovenbeentjes. Als moeders blijven roken zie je het effect op het hoofdje en de buik. De hersenen worden tot het laatst gespaard.”

Wat zijn de gevolgen op latere leeftijd?

„Voor die vraag hebben we gebruikgemaakt van een ander onderzoek dat al 27 jaar in Zoetermeer loopt. Het project Epoz volgt kinderen vanaf 5 jaar op hun ontwikkeling van bloeddruk en cholesterol. Hun moeders zijn gevraagd of zij rookten tijdens hun zwangerschap. Bij de kinderen van moeders die roken tijdens zwangerschap zagen we dat hun bloeddruk en cholesterol sneller stegen en na twintig jaar hoger werden. Daarmee tonen we aan dat roken niet alleen een negatief effect heeft op het leven in de baarmoeder, maar ook velen jaren erna. De blootstelling van de foetus aan roken heeft een ongunstig effect op de ontwikkeling van het hart en de bloedvaten. Dat kan tot hart- en vaatziekten leiden.”

Antoinette Reerink

    • Antoinette Reerink