NDT III altijd doorleefd vertolkt

Na 15 jaar stopt NDT III, een gezelschap voor dansers boven de veertig. De gerijpte persoonlijkheden waren op hun best in kleine en intieme voorstellingen.

Kirstin Cere en Ivan Perez in ‘Chapeau’ Chapeau a ballet by Jiri Kylian for Nederlands Dans Theater 2 On the picture: Kirstin Cere & Ivan Perez Joris-Jan Bos Photography van Merlenstraat 78-A 2518 TH Den Haag the Netherlands Europe t = +31 (0)70 365 92 45 m = +31 (0)6 53 661 225 e = jorisjan@mac.com w = http://homepage.mac.com/jorisjan Bank: ABN-Amro acc.nr: 47 100 4863 IBAN: NL46ABNA0471004863 Swiftcode: ABNANL2A Bos, Joris-Jan

Het was een aha erlebnis, het recente bericht dat NDT III, de ouderendivisie van het Nederlands Dans Theater stopt. Althans als vast ensemble. Het gezelschap kondigde vier jaar geleden al aan dat NDT III uitsluitend zou voortgaan met projecten waarvoor steeds andere dansers werden aangetrokken

Vijftien jaar na oprichting lijkt nu daadwerkelijk een einde te komen aan het bestaan van dit bijzondere gezelschap 'voor dansers tussen de veertig en zestig jaar', zoals voormalig artistiek leider Jiri Kylian het indertijd formuleerde. De rek is er uit, de leden van de vaste ploeg van de afgelopen acht jaren, Egon Madsen, David Krügel en Gioconda Barbuto zwaaien af. Sabine Kupferberg (1951), spil van de groep en echtgenote van de oprichter Kylián, blijft evenwel. In een groepje dat conform de oorspronkelijk doelstelling unieke projecten gaat realiseren - zonder leeftijdscriterium.

Een van de mythen rondom het ontstaan in 1991 luidde dat het om Kupferberg is begonnen. Zij werd veertig, een beangstigende leeftijd in de danswereld. Tijd om te stoppen omdat lijf en leden de snelheid niet langer kunnen bijbenen, althans minder goed dan de energieke jonge collega's. Kylián besefte dat die dansers van de nood een deugd kunnen maken. Als gerijpte theaterpersoonlijkheden konden zij op het toneel wel degelijk expressief zijn.

Een tweede versie over het ontstaan van dit inmiddels bijna legendarische groepje is dat Gérard Lemaitre - oud sterdanser van het Danstheater, Kylián zijn idee aanreikte. Hoe dan ook, NDT III ging magnifiek van start en werd het troetelkind op de internationale podia. De kern bestond aanvankelijk uit Lemaitre en Kupferberg. Per project voegden zich bij hen dansers die gastchoreografen meenamen. De vrees van sceptici dat topchoreografen zich niet voor dit 'bejaardengroepje' zouden interesseren, bleek ongegrond. Behalve Kylian maakten de groten zoals Hans van Manen, Mats Ek, William Forsythe, Mats Ek en Maurice Béjart meer dan eens werk voor NDT III, waaronder diverse juwelen.

Niet alles was even geslaagd, zoals de al te toneelmatige stukken die de grenzen van deze dansperformers blootlegden. Soms bleek werk te vergankelijk. De groep leende zich voor experimenten wat bleek uit het butoh-drieluik van de Japans-Nederlandse Shusaku Takeuchi. En NDT III gaf makers gelegenheid iets kleins en intiems te maken, waarin de specifieke kwaliteiten van de dansers werden uitvergroot. Zoals Kyliáns solo Double You voor de expressieve Gary Chryst en Lightfoots So Sorry voor de lyrische soliste Jeanne Solan. Onvergetelijk zijn Kyliáns ontroerende No Sleep till Dawn of Day voor ex-ballerina Martine van Hamel en Kupferberg, evenals Van Manens tragikomische The old man and me voor Kupferberg en Lemaitre.

Kernachtig gemaakt en doorleefd vertolkt. Dat was NDT III op haar best, met als topper Meryl Tankards Maryland dat inspeelde op de malste en gevoeligste jeugdherinneringen van Gioconda Barbuto, Kupferberg, David Krügel en Egon Madsen. Dit viertal worstelde zich de laatste jaren wat moeizaam door Eks Tulips en Wilsons 2 Lips and Dancers and Space heen. Dat viel hen niet te verwijten. Want als NDT III iets heeft bewezen dan dat interessante dansers ook gezien mogen worden als ze de veertig zijn gepasseerd.

NDT III is nog te zien 3 en 4/6 in het Nederlands Dans Theater programma 'Bridges of Time'. Lucent Danstheater, Den Haag.

Rectificatie / Gerectificeerd

Bij het artikel NDT III altijd doorleefd vertolkt (20 mei, pagina 7) stond een foto van het gezelschap NDT II.

    • Isabella Lanz