Voor Yobas gaat iedereen in het gelid

De Duitse Milli Görüs-voorzitter Yavuz Celik Ka-rahan greep in Nederland in bij de moskeevereniging. Wie is hij? „Karahan is pater familias.”

Yavuz Celik Karahan, zoals de voorzitter van Milli Görüs Europa zich tegenwoordig laat noemen, bracht twee jaar geleden een bezoek aan de heilige plaatsen tijdens de pelgrimstocht in Mekka. Tussen de duizenden pelgrimgangers uit allerlei hoeken van de wereld viel hij op. Niet alleen vanwege zijn forse postuur, maar vooral door de slaafse, nederige houding van de mannen om hem heen. Elk lid van de moskeevereniging Milli Görüs, waar die ook vandaan kwam, stond in het gelid als hij voorbij kwam.

Dat ontzag ontleent Yavuz Celik Karahan, alias Osman Yobas, alias Osman Döring aan zijn macht als de voorzitter van Milli Görüs. En die is onbegrensd. Zoals afgelopen weekeinde duidelijk is geworden toen hij het bestuur van de grootste afdeling in Nederland liet vervangen. „Milli Görüs is een patriarchale familie en Karahan is pater familias,” zegt Haci Karacaer, die onlangs aftrad als directeur bij Milli Görüs Noord-Nederland.

Karacaer botste meerdere malen met Karahan en diens rechterhand Oguz Ücüncü. Na veroordelingen van de voor homo’s kwetsende uitspraken van de Rotterdamse imam El-Moumni en het vernielen van boedhabeelden door de Talibaan in Afghanistan, werd Karacaer in Keulen ontboden. „Hoe ik het in mijn hoofd haalde om zo scherp te zijn. Ik moest eerst met ze overleggen voordat ik de vragen van de Nederlandse pers beantwoordde. Het zijn typische Turkse bestuurders, die denken met procedures interne meningsverschillen te kunnen aanpakken.”

Karahan werd in 1956 geboren als Osman Yobas in het Centraal-Anatolische gehucht Aydogmus. Op zijn 14de kwam hij in de cel terecht wegens het doodschieten van een vriendje. Het geweer van zijn vader ging per ongeluk af toen ze verstoppertje speelden. Tijdens zijn opleiding aan de Imam Hatip, de middelbare beroepsopleiding voor imams, sloot Yobas zich aan bij de jongerenbeweging Akincilar. Akincilar, die zich noemden naar de ‘commando’s’ van het Ottomaanse rijk, leverde gewapende strijd tegen alles en iedereen die zij als de vijand van de ‘ware islam’ beschouwden.

Volgens journalist Hasan Ayci van de Turkse krant Hürriyet had Akincilar ook opleidingskampen. Tijdens de bestorming van zo’n kamp door het Turkse leger werden drie militairen doodgeschoten. „Yobas werd aangehouden en vastgezet in Ankara’” vertelt Ayci. De in Duitsland gestationeerde journalist onderzoekt naar eigen zeggen zes jaar lang de ‘kwestie-Yobas’. Volgens Ayci werd Yobas door Akincilar uit de gevangenis bevrijd en via Arabische landen en Nederland uiteindelijk in Duitsland gebracht. „Zijn vlucht uit de gevangenis is in Turkije in de doofpot gestopt. We hebben navraag gedaan bij allerlei instanties, maar de autoriteiten willen niet bevestigen of ontkennen of Yobas nog steeds wordt gezocht of niet.”

In Duitsland dook Yobas op bij Milli Görüs in Keulen. Vanwege zijn postuur werd hij belast met de beveiliging van de natuurlijke leider Erbakan tijdens diens bezoeken aan Duitsland. Tien jaar lang leidde Yobas de jeugdafdeling van Milli Görüs. Vier jaar geleden zette Erbakan hem aan het hoofd van de grootste particuliere islamitische organisatie in de wereld. Naar eigen opgaaf bezit Milli Görüs 514 moskeeën waar elke vrijdag 300.000 mensen in gebed gaan.

Begin negentiger jaren liet Yobas zich inschrijven als imam van de moskee Huzur aan de Dalweg in Soest. Yobas woonde officieel op het adres van Ahmet Kartal, destijds bestuurslid bij de moskee Huzur. De eerste aanvraag van Yobas werd niet gehonoreerd, omdat bij controle bleek dat hij niet woonachtig was op het opgegeven adres. „Ze kwamen enkele keren langs en troffen hem niet huis aan,” vertelde Kartal afgelopen weekeinde tijdens een interne bijeenkomst in Haarlem. Daarop hing Kartal een ‘ben zo terug’-briefje aan de deur, namens Yobas. Kartal wil niet meer vertellen over zijn relatie met Yobas.

Medio negentiger jaren werd de verblijfsvergunning alsnog verleend. Yobas verlengde elk jaar zijn vergunning met een valse aanstellingsbrief die Kartal voor hem zou hebben opgesteld. Neset Ulucay, eigenaar van het Amsterdamse administratiekantoor Golden Pen, handelde de aanvraag af. „Ik ken de heer Yobas alleen van naam” zegt hij. „Ik ontmoet mijn cliënten zelden in persoon.”

„Osman Yobas? Nooit van gehoord,” reageert Aydin Kurt, de laatste vijftien jaar voorzitter van Huzur-moskee in Soest. Volgens Kurt heeft zijn moskee sinds twee jaar een eigen imam.

Na vijf jaar werd de tijdelijke verblijfsvergunning van Yobas automatisch omgezet in een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd. Yobas verwierf daarmee het recht op naturalisatie. Zijn poging om Nederlander te worden mislukte. Zijn verzoek werd afgewezen nadat bij het gesprek op het gemeentehuis van Soest bleek dat hij het Nederlands niet beheerste. Daarop ‘verhuisde’ Yobas op papier naar Amsterdam. „Hij hoopte dat ze in de grote stad het niet zo nauw zouden nemen met het criterium over de taal,” zegt een bron bij Milli Görüs. Yobas liet zich inschrijven in Amsterdam-West. Hij werd op papier aangesteld als imam bij de Aya Sofya-moskee. Een toenmalig Aya Sofya-bestuurslid en ‘werkgever’ van Yobas: „We wisten van niets, we werden overal buitengehouden.”

Twee maanden geleden liet Yobas zich uitschrijven. Tegenwoordig zou hij ‘woonachtig’ zijn in Rotterdam. Waarom ‘vertrok’ Yobas plotseling uit Amsterdam? Volgens sommigen zou hij zich hebben laten verjagen door een aangekondigd onderzoek door de gemeente Amsterdam. Uit het bevolkingsregister bleek dat er op dat bewuste adres te veel mensen ingeschreven stonden. „De gemeente wilde weten hoeveel mensen en wie precies op dat adres woonden,” zegt een bron bij Milli Görüs.

Anderen, meer oppositionele tongen beweren dat de voorzitter zich al wilde indekken voor de gevolgen voor zijn aanstaande ingrijpen. De bestuurders die hij aan de kant ging zetten, zouden hem kunnen verlinken, zeggen ze.

Afgelopen weekeinde liet Yobas het voltallige bestuur van de als liberaal bekendstaande afdeling Noord-Nederland vervangen. Yobas zou zo zijn greep op de afdeling willen vestigen om de eigendomsrechten van de Westermoskee in Amsterdam te bemachtigen. Begin maart werd de bouw van 110 appartementen en de Westermoskee gestart. De waarde van dit project, 35 miljoen euro, bedraagt circa eenderde van de bezittingen van Milli Görüs in Europa.

Coup bij Milli Görüs:morgen in het Zaterdags Bijvoegsel