het beeld

Ned.3 (VPRO), Cinema.nl: Cannes 2006, 18 mei, 00.14u.

Het was weer een mooie dag voor complottheorieën. Huispoliticoloog van Twee Vandaag (AVRO/TROS) André Krouwel vermoedde dat materiaal voor de uitzending van Zembla (VARA) over Ayaan Hirsi Ali was aangedragen door de partijleiding van de VVD, om de eigen minister Rita Verdonk in moeilijkheden te brengen. De VVD-top zou woedend zijn omdat Verdonk tegen eerdere beloften in toch kandidaat-lijsttrekker was geworden. Ver gezocht? Vanavond gaat Zembla voor de tweede achtereenvolgende keer over Verdonk, nu omdat haar beleid volledig zou hebben gefaald.

Karel van de Graaf lette even niet goed op, toen Krouwel een essentiële laatste zin uitsprak. Nu Rutte door deze spin toch tot lijsttrekker zal worden gekozen, „weten we dus ook welk kabinet het wordt”. Zonder doorvragen van de presentator vermoed ik dat hij bedoelde paars of paars-groen, met de vrienden van Zembla.

Gisteren liet Nova zien hoe de natuurlijke achterban van Verdonk – mannen die een beetje lijken op haar laatste parlementaire verdedigers Nawijn en Van As – de minister door dik en dun blijft steunen. Eindelijk kunnen ze weer een politicus omarmen die geen compromissen sluit (en dus geen politiek bedrijft). De nieuwe populistische oppositie tegen neo-paars heeft alvast een leider.

Twee Vandaag vervolgde met paranoia op wereldschaal. Gisteren opende het filmfestival van Cannes met de wereldpremière van de verfilming van de gigantische bestseller The Da Vinci Code. Volgens Variety-hoofdredacteur Peter Bart in het dagelijkse festivaljournaal Cinema.nl Cannes 2006 heeft geen boek sinds Mario Puzo’s The Godfather zo veel gewicht in de schaal gelegd voor een Hollywood-blockbuster. Het werd overigens vertaald als „het belangwekkendste boek sinds 1971”.

Schrijver Dan Brown herhaalde in Twee Vandaag nog eens dat zijn fictie op feiten is gebaseerd. Daar had de BBC maandag een goed antwoord op. Het eerste deel van The Real Da Vinci Code, een speurtocht langs katharen en tempeliers, liet geen spaan heel van Browns claim. De BBC bewees overtuigend dat de heilige graal is uitgevonden aan het eind van de twaalfde eeuw: een onthulling met een hoog Zembla-gehalte, maar wel relevant voor het verband tussen die beker en het vermeende huwelijk van Jezus Christus. Door zijn voortijdige dood rond 1185 had Chrétien de Troyes het gedicht Perceval, le Conte du Graal niet kunnen voltooien en ontstonden er in vele ridderromans wilde speculaties over de herkomst en functie van het kleinood . Je kunt wel zoeken naar sporen van Arthur, Parsifal en de ridders van de ronde tafel, maar dat is net zo iets als wanneer archeologen uit de 23ste eeuw op basis van geschriften van Tolkien op zoek zouden gaan naar restanten van Midden-Aarde.

Er is natuurlijk niets tegen fictie die gebruikmaakt van zulke speculaties. Mensen hebben behoefte aan verering van relikwieën, ook de Boliviaanse communisten die in Dokwerk (VPRO) gisteren huilend vertelden hoe ze handen en dodenmasker van Che Guevara van La Paz via Moskou naar Havana hadden geëscorteerd.

Voor het succes van de film The Da Vinci Code lijkt zo’n lancering in Cannes kamikaze. Maar ook het bioscooppubliek trekt zich misschien niets meer aan van verstandige filmcritici en historici.

Rectificatie / Gerectificeerd

In Het Beeld (18 mei, pagina 25) werd de uitzending op maandag van The Real Da Vinci Code toegeschreven aan de BBC. Het betreft een productie van Discovery Channel, overgenomen door Canvas.

    • Hans Beerekamp