Half miljoen voor museum Van Abbe

Het Van Abbemuseum in Eindhoven heeft de Stimuleringsprijs Culturele Diversiteit gewonnen. De prijs, die bestaat uit een half miljoen euro, is gisteravond uitgereikt in Amsterdam.

De prijs is bedoeld om meer allochtone bezoekers in musea met hedendaagse kunst te krijgen, om meer niet-westerse kunstenaars te laten exposeren en om de discussie over culturele diversiteit binnen de instellingen zelf op gang te brengen. Het is voor het eerst dat de Mondriaanstichting, stimuleringsfonds voor beeldende kunst en vormgeving en cultureel erfgoed, de prijs uitreikt.

Het Van Abbemuseum moest het opnemen tegen vier andere musea: Boijmans van Beuningen, Centraal Museum, Het Domein en De Paviljoens. Dat het museum uit Eindhoven tenslotte won, lag aan zijn „open en scherpe kijk op de wereld”, aldus de jury, die bestond uit de directeur Africana Studies and Research Center, Salah Hassan, onafhankelijk curator Rose Issa, schrijver Abdelkader Benali en de Leidse hoogleraar Kitty Zijlmans. „Met dit plan probeert het museum het gat tussen de internationale, moderne kunstscene en een meer divers publiek te dichten. (...) Het plan is niet over-simplistisch en gaat niet uit van ideologische aannames.”

Het plan van het Van Abbemuseum heet Be(com)ing Dutch. Het draait om onderzoek naar de culturele identiteit („hoe kunnen mensen Nederlands worden in plaats van Nederlands zijn”), en discussies en reizen. Dit moet uiteindelijk leiden tot een aantal tentoonstellingen en „een belangrijke publicatie”.

Directeur Charles Esche toonde zich gisteravond verheugd: „Het gaat niet alleen om het geld, het gaat ook om de steun die hieruit spreekt.” Nu, met een prijs van een half miljoen euro op zak, hoefde hij zich niet langer zorgen te maken over de inkomsten uit het museumcafé, grapte hij. Esche noemde het project alleen geslaagd als „Van Abbe hierna fundamenteel is veranderd”.

Dat was mede de kritiek van de jury op de vijf voorstellen. Die hekelde het feit dat de genomineerden te weinig naar zichzelf hadden gekeken als het gaat om culturele diversiteit. „Er zijn geen specifieke plannen om de huidige staf te trainen op dat gebied”, aldus juryvoorzitter Hassan. De staf van musea voor hedendaagse kunst is volgens hem nog altijd te ‘wit’.

De Stimuleringsprijs Culturele Diversiteit was bij voorbaat omstreden. Een aantal museumdirecteuren, onder wie Kees van Twist van het Groninger Museum en Wim van Krimpen van het Haags Gemeentemuseum, noemde het probleem „te serieus voor een wedstrijdje”.