Een Kamerlid verdreven

Verontrustend. Dat is het vertrek van Ayaan Hirsi Ali uit de Tweede Kamer en uit Nederland nadat ze door een juridische procedure van angstige buren haar huis heeft verloren en nu ook nog haar Nederlanderschap dreigt kwijt te raken.

Dat ze al het voornemen had om bij een bekende Amerikaanse denktank in Washington te gaan werken, doet daar niets aan af. Haar vertrek dat nu ook gedwongen is, wekt de indruk dat dissidenten in Nederland en in de Kamer niet welkom zijn.

Het is ontoelaatbaar dat de beveiliging van haar appartement door de overheid op juridische bezwaren stuit. Mensen die worden bedreigd, moeten in een eigen huis kunnen wonen en niet in een gevangenis. Als klap op de vuurpijl kwam de politieke onrust over haar Nederlandse nationaliteit. Hirsi Ali heeft er nooit een geheim van gemaakt dat ze tijdens haar asielprocedure en bij de naturalisatie had gelogen over haar identiteit. In werkelijkheid heette ze Hirsi Magan. Op de televisie en aan de VVD-selectiecommissie had ze dat al onthuld voor ze met voorkeurstemmen werd gekozen in de Tweede Kamer. Het VVD-bestuur heeft Hirsi Ali dus willens en wetens op de lijst geplaatst zonder zich rekenschap te geven van de juridische bezwaren. Die bestonden al ruim voor minister Verdonk (Vreemdelingenzaken, VVD) was aangetreden en de wet op het Nederlanderschap strenger werd gemaakt. De Hoge Raad erkent naturalisaties onder valse naam niet, op de formele grond dat het Nederlanderschap dan niet is verleend aan de persoon die het heeft aangevraagd. Dat de VVD-top dit juridische bezwaar over het hoofd heeft gezien toen Hirsi Ali op de lijst werd gezet, is een grove blunder.

Verdonk kwam niet uit onder een onderzoek naar het Nederlanderschap van Hirsi Ali dat door Kamerlid Nawijn, haar voorganger, werd aangevraagd. Toch maakt het een hypocriete indruk dat het al bekende verleden van Hirsi Ali pas nu, na een documentaire van het televisieprogramma Zembla, zo'n grote politieke rol is gaan spelen. De omstreden positie van Hirsi Ali komt met name Verdonk, die streeft naar het leiderschap van haar partij, slecht uit. Rond het Kamerlid hangt de sfeer van een afrekening. Zij is minder populair dan vroeger en binnen de VVD-fractie leven grote bezwaren tegen haar solistische optreden. Zij heeft uitgesproken opvattingen over de islam in Nederland en als VVD-fractielid staat zij ook voor een beleid waarin asielzoekers zoals zij niet mogen worden toegelaten.

Ter wille van de rechtszekerheid hoort de status van iemand met een Nederlands paspoort niet meer in de lucht te hangen. De wetgeving moet dus zodanig worden veranderd dat naturalisatie definitief is.

Maar de bestaande wet is -hoe slecht ook- voor iedereen gelijk. Zolang Hirsi Ali's Nederlanderschap juridisch omstreden is, kan zij geen Kamerlid blijven. Met haar vertrek naar Amerika is de kous niet af. Het VVD-bestuur, Verdonk en de minister van justitie moeten zich verantwoorden voor wat neerkomt op de verdrijving van Ayaan.

Commentaren geven het standpunt van de krant, op basis van discussies tussen hoofdredactie en commentatoren. Reageren: lezerschrijft@nrc.nl