Pisbakken, een caravan, koude douches

Barry van Galen huilde er zijn mooiste tranen, Kenneth Perez maakte er zijn fraaiste doelpunt en AZ speelde er soms fabuleus voetbal. Vanavond wordt officieel afscheid genomen van stadion de Alkmaarderhout.

Op de website van voetbalclub AZ staat deze week een opiniepeiling. De vraag is: wat gaat u het meest missen aan de Alkmaarderhout? Mogelijke antwoorden: de worstenkraam, de caravan, de pisbakken, het supportershome of de voorkantine.

„Die caravan, helemaal vergeten”, schrikt Hugo Hovenkamp, speler van het kampioenselftal uit 1981. „Ik heb zelf een camping, maar die caravan zou er bij mij niet op komen.” Vanuit de caravan wordt snoepgoed verkocht. „Het is bij veel voetbalclubs niet weg te denken”, zegt de voormalig linksback. „Ik was laatst bij het afscheid van het Oosterpark in Groningen, waar ik acht jaar heb gespeeld. Daar was ook zo’n caravan. Het hoort er een beetje bij.”

De verroeste caravan heeft er, overdekt met een laagje groen, jarenlang dienst gedaan. Evenals de beroemde pisbakken, waar een karakteristieke lucht hangt. Het meest authentieke urinoir wordt meegenomen naar de gloednieuwe thuisbasis van AZ, het DSB-stadion, een modieus voetbalbolwerk dat is voorzien van alle gemakken.

Materiaalman Cor van Westerop, 21 jaar in dienst bij AZ, is realistisch. „Dit ging gewoon niet langer”, zegt hij in zijn domein, het krappe materiaalhok met het akelig lage plafond. „Maar de keren dat ik mijn hoofd heb gestoten zijn op één hand te tellen.” Het is een oude boel in ‘De Hout’. De gangen zijn smal, de gaten in het plafond van het krachthonk zijn niet te tellen en er hangt een doordringende vochtlucht in de massageruimte. In de kleedkamer valt de beperkte ruimte op. Een speler heeft slechts een klein stoeltje en een aantal haakjes om zijn kleding op te hangen. Met een sticker wordt hij op zijn plaats gewezen.

Van Westerop heeft de stickers van vertrekkende spelers opgehangen in zijn materiaalhok. „Zo’n jaar of zeven doe ik dat nu.” Ertussen bungelen twee voetbalschoenen, eigendom van oud-doelman Oscar Moens. „Ik heb altijd een speciale band met hem gehad. Het was een toffe gozer en ik ben zelf ook keeper geweest”, verklaart Van Westerop. Wat is zijn meest indrukwekkende moment in de Alkmaarderhout? Er valt een stilte in het opslaghok. „Het afscheid van John Bosman. Goh, ik krijg er nog koude rillingen van.”

Barry van Galen, die vanavond met Michael Buskermolen zijn afscheidswedstrijd voor AZ speelt, moet dezer dagen terugdenken aan de verloren halve finale in de UEFA Cup tegen Sporting Lissabon, vorig seizoen. „Dat moment zal me altijd bijblijven. Ik heb die wedstrijd vaak terug gezien.” Zijn trainer Co Adriaanse zei destijds dat „dit mee het graf in zou gaan”. Van Galen: „Co heeft nu het kampioenschap met Porto. Voor mij was het dé kans op een finale.”

De luxe is beperkt in de kleedkamer. Zelfs warm water is geen vanzelfsprekendheid in ‘De Hout’. De knoppen voor warm en koud water zijn zeer gevoelig, en een lichte aanraking van de knoppen kan ervoor zorgen dat de temperatuur verstoord wordt. „Zelfs als je de wc doortrekt, heeft dat invloed op de temperatuur van het water”, lacht Kenneth Perez, die komend seizoen bij Ajax speelt. „Dat ga ik dus niet missen.”

Hovenkamp, nog als scout verbonden aan AZ, gaat vooral de „prettige sfeer bij Europa Cup-wedstrijden missen”. De Alkmaarderhout bleek een onneembare vesting voor welke club dan ook. In 22 Europese thuiswedstrijden – waarvan drie in het Olympisch Stadion in Amsterdam – bleef AZ ongeslagen. Dat is geen toeval volgens betrokkenen. „De sfeer is ongewoon voor bezoekende clubs. Waar zie je nog dat spelers zo’n vijftig, zestig meter door een haag van supporters naar de kleedkamer moeten lopen”, zei Hovenkamp eens. Die mening is ook de Deen Perez toegedaan. „Als je hier als grote buitenlandse club komt, denk je: wat een kolerezooi. Ik denk dat ons dat vorig seizoen heeft geholpen in de UEFA Cup. Ploegen hebben ons onderschat.”

De authentieke uitstraling herinnert ook Ronald Spelbos zich, eveneens speler van het AZ dat in 1981 het landskampioenschap behaalde. „Voor spelers die luxe gewend zijn, is het natuurlijk verschrikkelijk je in zo’n kleedkamer om te moeten kleden. Je zou direct rechtsomkeert maken. Het zou niet uit moeten maken, maar die entourage heeft invloed op het spel.”

Spelbos blijft nuchter over het naderende afscheid van ‘De Hout’. Het woord nostalgie valt, in tegenstelling tot bij Hovenkamp, niet uit zijn mond op te tekenen. Spelbos, momenteel scout voor de KNVB, verwoordt het zo: „Het was leuker om er te spelen, dan om er te gaan kijken. Dit stadion is niet meer van deze tijd. Het is verpauperd.” Hij geeft toe „te nuchter te zijn voor dit soort dingen”. „Weet je wat me wel verbaasd heeft”, vraagt Spelbos. „Vorige week, 3 mei, was het 25 jaar geleden dat AZ kampioen werd. Ik heb er niets over gehoord.”

    • Jan Cees Butter