Bon ID-plicht veelvuldig geseponeerd

Het openbaar ministerie heeft de afgelopen vijftien maanden duizenden bekeuringen die werden uitgeschreven op grond van de Wet op de identificatieplicht (ID), geseponeerd of teruggestuurd naar de politie.

Het parket in Utrecht legde in 2005 meer dan de helft van de bekeuringen aan de kant. In Rotterdam werden in de eerste drie maanden van vorig jaar „naar schatting” 80 procent van de boetes ongedaan gemaakt.

Sinds het invoeren van de wet begin 2005 zijn er bijna 80.000 bekeuringen uitgeschreven: vorig jaar 66.000 en dit jaar 13.000. Van het totaal zijn 37.000 boetes niet betaald. De politie stuurt ze door naar het OM, dat ze beoordeelt. De nieuwe wetgeving zorgde voor veel onduidelijkheid, zegt een woordvoerder van het parket Utrecht. „De politie moest de nieuwe wet nog in de vingers krijgen. Maar het gaat steeds beter.” Volgens haar kwam het vooral in het begin voor dat agenten bekeuringen uitschreven aan mensen die geen paspoort bij zich hadden, maar van wie de identiteit wel bekend was. Het waren dan bekenden van de politie, zoals zwervers.

De Amsterdamse advocaat G. Hamer vindt het „belachelijk” dat de politie een bekeuring geeft aan mensen die hun paspoort niet bij zich hebben, maar wier identiteit bij de politie bekend is. „De Wet op de identificatieplicht is daar ook niet voor ingevoerd”, vertelt Hamer, die gespecialiseerd is in dit onderwerp. „Die wet is bedoeld om het onmogelijk te maken dat mensen zich onttrekken aan opgelegde boetes of straffen van justitie. Als de politie weet wie iemand is, bijvoorbeeld doordat hij een creditcard kan tonen, is het van de gekke hem op de bon te slingeren.” Hamer adviseert zijn clientèle in zo’n geval niet te betalen.

Een woordvoerder van het generaal parket zegt dat een identificatie niet in alle gevallen nodig is als de politie weet wie ze voor zich heeft. „Maar ze mág wel altijd om het identiteitsbewijs vragen”, licht hij toe.

In Nederland moet iedereen, vanaf 14 jaar, sinds 1 januari 2005, een origineel en geldig identiteitsbewijs kunnen tonen als de politie of een andere toezichthouder daar om vraagt. De politie mag alleen vragen naar een ID als er goede en concrete redenen voor zijn, zoals een gepleegd delict of een dreigende ordeverstoring. Jongeren van 14 tot en met 16 jaar oud kunnen een maximale boete krijgen van 25 euro, volwassenen 50 euro.