Boeken: Het jaartal is helemaal terug

745

Marco Mostert: 754. Bonifatius bij Dokkum vermoord. Verloren, 88 blz. €10,–

In de onvolprezen reeks ‘Verloren tijd’ wordt het legendarische jaartal 754 behandeld, waarin de Engelse zendeling Bonifatius door de Friezen werd gedood.

1421

Gavin Menzies: 1421. Het jaar waarin China de nieuwe wereld ontdekte. Ambo, 416 blz. €16,95. De oorspronkelijke Engelse versie, Bantam Books, ligt in de ramsj bij Scheltema, Amsterdam voor € 7,95

Gepensioneerde onderzeebootkapitein plukte over de hele wereld cartografische en archeologische bronnen bijeen om te bewijzen dat al in 1421 een Chinese vloot onder admiraal Zhengh He de kust van Amerika bereikte. Hij zou ook Antarctica, Australië en Nieuw Zeeland hebben aangedaan.

1453

Roger Crowley: 1453. Het wonderlijke verhaal over de sultan en de keizer, het kanon en de muur en de vloot die over de kaap werd getild. Uit het Engels. Mouria, 350 blz. € 24,90.

Levendige beschrijving van het beleg en de dramatische val van Constantinopel, dat op 29 mei 1453 werd ingenomen door de Ottomanen. Crowley maakte gebruik van zowel Turkse als westerse ooggetuigen, wat een informatief, gedetailleerd en bovendien beeldend boek heeft opgeleverd.

1506

Henk Boom: 1506. Een reis door de wereld van Erasmus, Machiavelli, Jeroen Bosch, Da Vinci en Johanna de Waanzinnige. Balans, 295 blz. € 22,50.

Persoonlijke speurtocht van correspondent van Het Financieele Dagblad in Spanje, naar ‘boeiende persoonlijkheden […] in het midden van de overgangsperiode van Middeleeuwen naar modernere tijden’. De verhalen zijn opgeschreven als reportages over de helden van dat jaar. Onder hen figureren ook nog Amerigo Vespucci, Lucrezia Borgia en Albrecht Dürer.

1585

Gustaaf Asaert: 1585. De val van Antwerpen en de uittocht van Vlamingen en Brabanders. Lannoo, 373 blz. €19,95

Een zakelijk opgezet overzichtwerk over de achtergronden en de effecten van de grote emigratie van Antwerpse burgers nadat de Spanjaarden in 1585 hun stad hadden ingenomen. Men vluchtte om politieke, economische en religieuze redenen vooral naar de Noordelijke Nederlanden. Daar profiteerde de samenleving van de vele bekwame ambachtslieden, ondernemers en geleerden.

1599

James Shapiro: 1599. A Year in the Life of William Shakespeare. Faber and Faber, 429 blz. €18,95Shapiro, hoogleraar aan Columbia University in New York, legt een vergrootglas op Londen in 1599. Uit pamfletten, dagboeken, overheidsarchieven en bronnen uit het toneelleven brengt hij de Elisabethaanse wereld tot leven. Dat jaar schreven Shakespeare en zijn collega’s 60 nieuwe stukken. Zelf voltooide hij dat jaar Henry the Fifth, schreef Julius Caesar en As You Like It en maakte een opzet voor Hamlet.

1600

Leen Dorsman: 1600. Slag bij Nieuwpoort. Verloren, 88 blz. €10,–

Bekendste en minst begrepen jaartal uit de Nederlandse geschiedenis. In dit boekje wordt beknopt de achtergrond van de veldtocht van stadhouder Maurits uiteengezet en de slag die hij met de Spanjaarden voerde.

1650

Willem Frijhoff en Marijke Spies: 1650. Bevochten eendracht. Sdu Uitgevers, 704 blz. Het boek ligt bij Scheltema, Amsterdam in de ramsj voor €17,50

Eerste deel van de reeks ‘De Nederlandse cultuur in Europese context’. Het is een dwarsdoorsnede van de Nederlandse cultuur en maatschappij in een jaar dat de Republiek op het hoogtepunt van haar macht stond.

1688

John E. Wills: 1688. A Global History. Granta Books, 320 blz. € 15,–. De Nederlandse editie verscheen bij Ambo en is niet meer leverbaar.

Wills maakt een tour d’horizon in 1688 en neemt de lezer mee van continent naar continent. Telkens laat hij zien welke wetenschappelijke debatten actueel waren en hoe de contacten tussen Europeanen en niet-westerlingen verliepen. Vaak met geweld, soms met diplomatie en soms ook op een hoog intellectueel niveau, zoals in China.

1759

Frank McLynn: 1759. The Year Britain Became Master of the World. Pimlico, 422 blz. €16,–Derde jaar van de Zevenjarige Oorlog, waarin Engeland en Frankrijk streden om de wereldhegemonie in Noord Amerika, in West-Indië, de Pacific en in India. Groot-Brittannië werd de grote overwinnaar en vanaf 1759 was de opmars van het Britse imperialisme onstuitbaar. Feitelijk en compact boek, sterk politiek/militair van karakter waaraan de cultuur wat geforceerd is toegevoegd.

1776

David McCullough: 1776. America and Britain at War. Penguin, 386 blz. €42,99

Met biografieën van Truman en John Adams heeft Mc Cullough tweemaal de Pulitzer Prize gewonnen. 1776 is een meeslepend relaas van het eerste jaar van de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog, Met mooie portretten van politici en militairen aan beide zijden: de getrainde Engelse troepen en de haveloze manschappen die dienden onder George Washington.

1800

Joost Kloek en Wijnand Mijnhardt: 1800. Blauwdrukken van een samenleving. Sdu Uitgevers, 621 blz. In de ramsj bij Steven Sterk, Utrecht voor €17,50

Nederland rond het sleuteljaar 1800, toen ons land afscheid nam van de federale structuur en een nationale eenheidsstaat in zicht kwam. In deze jaren werden de blauwdrukken voor een nieuwe maatschappij ontworpen.

1812

Adam Zamoyski: 1812. Napoleons fatale veldtocht naar Moskou. Uit het Engels. Balans, 561 blz. €27,50

Ook dit is een boek dat de menselijke aspecten van een oorlog dichtbij brengt. De Amerikaanse historicus van Poolse afkomst Zamoyski baseert zich op een onmetelijke hoeveelheid Franse en Russische bronnen. Fraai laat hij de zelfoverschatting en besluiteloosheid van Napoleon zien en diens volstrekte minachting voor de gewone soldaat.

1900

Jan Bank en Maarten van Buuren: 1900. Hoogtij van burgerlijke cultuur. Sdu Uitgevers, 624 blz. Uitverkocht; de Engelse versie is nog verkrijgbaar.

Nederland wordt tegen het licht gehouden op het breukvlak van twee eeuwen. Afscheid van het fin de siècle en het begin van een nieuwe periode die wel de Tweede Gouden Eeuw wordt genoemd.

1950

Kees Schuyt en Ed Taverne: 1950. Welvaart in zwart-wit. Sdu Uitgevers, 574 blz. Uitverkocht, de Engelse versie is nog verkrijgbaar.

Laatste deel van de serie ‘Nederlandse cultuur in Europese context’. Een periode van wederopbouw, groeiende welvaart en de geboorte van de verzorgingsstaat. Hoofdthema’s zijn de Atlantische en Europese integratie en de maakbaarheid van de samenleving.

1968

Mark Kurlansky: 1968. Het jaar waarin alles anders werd. Uit het Engels vertaald. Anthos, 469 blz. €27,95. In de ramsj bij Scheltema, Amsterdam voor €8,95.

Het jaar van de Vietnamprotesten, stakingen in Frankrijk, de moord op Martin Luther King en Robert Kennedy, de Russische inval in Tsjechoslawakije, het huwelijk van Beatrix en Claus en niet te vergeten Toon Hermans’ hit ‘Mien waar is mijn feestneus’. Het kon niet op, zoals Kurlansky beschrijft.

Rectificatie / Gerectificeerd

In het artikel “Het jaartal is helemaal terug' in Boeken van vorige week wordt ten onrechte gesuggereerd dat Mark Kurlansky in zijn boek 1968 het huwelijk van Beatrix en Claus behandelt en in dat jaar situeert. Deze gebeurtenis vond plaats in 1966.