het beeld

Mocht u binnenkort in een anonieme straat een oudere heer of dame gefilmd zien worden door een futuristisch ogende camera, dan bent u waarschijnlijk getuige van opnamen van een levensloopvideo: 'Kijk, daar woonde ik 68 jaar geleden.' Nova (VARA/NPS) signaleerde de explosieve groei van de branche die uitvaartvideo's verzorgt. Bejaarden zijn druk doende hun fotoalbums te digitaliseren, cameralieden in dienst van begrafenisondernemingen doen goede zaken, want zonder een bewegend beeld op een groot scherm is het tegenwoordig een beetje kaal afscheid nemen en 'je moet het toch een plek geven'.

De wansmaak blijft niet beperkt tot verbale gemeenplaatsen. Met een paar oude foto's en een etherische tophit van Enya ben je er eigenlijk al, want de uit voorraad leverbare opnamen van vallende bladeren, avondrood en kringen in het water laten zich gemakkelijk monteren tot instant-poëtische overvloeiers. Jacqueline, de uitvaartentrepreneur die als voorbeeld een sfeervideo over haar eigen leven vervaardigde, zwaait vanuit het verleden naar ons, een beetje vaag door alle beeldtrucages uit de montagecomputer. 'Het is de bedoeling dat je gevoel los maakt', licht de hoofdpersoon ons toe.

Goed idee, iedereen de ster van zijn eigen laatste film, maar omdat slechts weinigen over enig esthetisch inzicht beschikken, leiden die zelfgebreide rituelen tot veel visuele pendanten van Mieke Telkamp, zoiets als wijken waar mensen hun eigen huizen mogen ontwerpen.

Meer heil valt te verwachten van een andere maatschappelijke vernieuwing door nieuwe media, die dezelfde aflevering van Nova introduceerde, namelijk de internethulpverlening aan alcoholverslaafden. Het succes overrompelt alle betrokkenen. Vooral thuis pimpelende vrouwen blijken baat te hebben bij anonieme begeleiding in plaats van bezoek aan consultatiebureaus met confronterende wachtkamers. Je vult elke dag netjes in wat je gedronken hebt, de hulpverlener deelt digitaal complimenten en standjes uit. Het blijkt te werken, en soms is de virtuele afstandelijkheid dus juist een zegen in plaats van een gevaar.

Met de digitale televisie weet ik het nog zo net niet. Sinds een paar maanden heb ik een decoder van kabelexploitant UPC in huis, wat een euro of vijf per maand extra kost. In ruil daarvoor ontvang ik veertig tot vijftig zenders meer en betere beeldkwaliteit. De klachten van de Consumentenbond over trager zappen en groter stroomverbruik zijn volledig terecht. Ook is het kijken met een videorecorder en harde schijf geen sinecure. Volgens de consumentenorganisatie lukt het meestal alleen programma's op te nemen waar je op dat moment zelf naar kijkt, maar zelfs zover ben ik nog niet.

De meeste van die extra zenders bieden niet wat ik zoek: veel sport, videoclips en lifestyle, het meest kijk ik nog naar Arte met een Frans geluidskanaal in plaats van het Duitstalige Arte in het analoge pakket, naar Raiuno, het documentaire kanaal HollandDoc en naar de regionale zenders uit andere provincies. Het aanbod wisselt vrijwel dagelijks: een tijdje werden alleen TV Drenthe en TV Utrecht doorgegeven, sinds kort onaangekondigd alle regionale zenders behalve die in Zuid-Holland en Zeeland. Van UPC hoor je nooit wat er verandert en waarom.

    • Hans Beerekamp