Het kompas is zoek

De prestaties van de islam zijn verbazingwekkend en ontluisterend tegelijkertijd. Marx zei dat het kapitalisme aan zijn contradicties ten onder zou gaan. Dat is niet gebeurd en in het geval van de islam lijken de tegenstrijdigheden het geloof alleen maar sterker te maken. Daarom passen de pogingen van Iran om kerncentrales te bouwen en de stringente kledingvoorschriften van het regime zo goed bij elkaar. Doordat het geloof verbiedt de eigen dogma's nauwkeurig te onderzoeken, wordt de cultuur vanzelf blind voor haar eigen tegenstrijdigheden met als gevolg hypocrisie en innerlijke leegheid.

In de geografie, bouwkunst, literatuur, omgangsvormen, culinaire tradities, wiskunde en wat dies meer zij kunnen de bijdragen van de islam niet worden overschat. Ze inspireren ons nog elke dag. Vooral de Perzen hebben de islam verrijkt, bijvoorbeeld in de tuinkunst. Toen de Arabieren in Perzië kwamen, dachten ze in het paradijs te zijn beland. Wat ze zagen, al dat groen, beantwoordde aan wat er in de koran stond over het hiernamaals. De bloeitijd van de islam is echter nostalgie geworden. Zelfs de door behangplaksel stijf gehouden paus heeft meer sex-appeal.

Het Westen heeft van de islam geleerd en hem onverbiddelijk ingehaald. De moslims van vandaag eten de kruimels van hun verleden. Ze snakken naar verlichting maar het geloof dat niet bevraagd mag worden, houdt hen tegen. De islam schreeuwt het uit van de innerlijke pijn, omdat de problemen zo helder voor hem liggen maar niet opgelost kunnen worden zonder de heilige principes van het geloof omver te werpen. Moslims willen de ruimte in, schreef de krant Daily Star, maar ze weten niet aan welke kant Mekka ligt voor tijdens het bidden.

Het leek alsof vroeger de mensen veel onverschilliger waren als het om hun eigen geloof ging. Nu, gevoed door de westerse druk van de buitenkant en de verwaarloosde staat waarin het filosofische systeem zich bevindt, is daar geen sprake van. Men kiest voor bedekking, ontkenning en verwaarlozing. De islam is zijn kompas kwijt.

Schrijver, geboren in Marokko, woont sinds zijn vierde in Nederland.

    • Abdelkader Benali