Zaligheid nakend voor Duitse domineesdochter

Op 13 mei wordt Moeder Maria-Teresa zalig verklaard.

Dat gebeurt niet in het Vaticaan, maar in Roermond.

Bij het graf van Moeder Maria-Teresa (1855-1938) in de kapel van de Karmelietessen te Sittard branden talloze kaarsjes. Op een statief ligt een dik gastenboek waarin veel bezoekers zich richten tot de overledene, de stichteres van de kloosterorde Karmelietessen van het Goddelijk Hart van Jezus.

Lieve Maria-Teresa, helpt U ons a.u.b uit onze nood, geef onze dochter a.u.b werk, staat er geschreven. En: Lieve Maria-Teresa, door U ben ik weer tot bidden en geloven teruggekeerd, wilt U samen met mij bidden voor bekering van man en kinderen?

De Karmelietessen roepen gelovigen op zich te melden als hun gebeden worden verhoord. Op voorspraak van moeder zijn wonderbaarlijke zaken gebeurd, vertelt zuster Elvira Maria (40) bij de tombe. 'We hebben daarvan hele mappen vol.' Ze herinnert, bij voorbeeld, aan een vierjarig kind uit Kroatië dat was opgegeven wegens ruggenmergkanker, maar geheel herstelde. 'Dankzij Moeder Maria-Teresa.'

En ze verhaalt over een vijftienjarig doodziek meisje, dat weer gezond naar school gaat nadat ze relikwieën van moeder had ontvangen en tot haar had gebeden. Het meest miraculeuze gebeurde in Heerlen, op 16 december 1996: mevrouw Pieters-Maas genas van een pijnlijke voetschimmel, waar ze twintig jaar last van had en die haar het lopen vrijwel onmogelijk maakte.

Het herstel van de Limburgse na twee novenen (negendaagse gebeden) werd als onverklaarbaar erkend. De rooms-katholieke kerk oordeelde in 2002 dat een wonder was geschied, dat postuum werd toegeschreven aan Maria-Teresa. Daarmee kwam eindelijk de weg vrij voor de zaligverklaring van de Karmelietes, een proces dat in 1953 begon.

De ceremonie staat volgende week zaterdag, 13 mei, op het programma tijdens een pontificale heilige mis in de Sint Christoffelkathedraal in Roermond, opgedragen door kardinaal Simonis. Een zaligverklaring vond tot voor kort meestal in het Vaticaan plaats, in aanwezigheid van de paus. Bij zijn aantreden heeft Benedictus XVI te kennen gegeven dat hij alleen nog heiligverklaringen leidt; zaligverklaringen - de eerste stap op weg naar heiligheid - worden voortaan voltrokken in het bisdom waar de kandidaat-zalige is gestorven.

Zo'n kandidaat moet voldoen aan hoge eisen, zegt woordvoerder P. Kohnen van de rooms-katholieke kerk in Nederland. 'Vastgesteld moet zijn dat hij of zij de deugden heroïsch heeft beoefend.' Het zijn de theologale deugden (hoop, geloof en liefde) en de kardinale deugden: kracht, rechtvaardigheid, voorzichtigheid en matigheid. Bovendien moet op zijn of haar voorspraak een wonder hebben plaatsgevonden, zegt Kohnen.

'Moeder Maria-Teresa is nu in het nieuws', vertelt zuster Elvira Maria in het moederhuis van de Karmelietessen in Sittard. 'God wil dat ze zalig wordt verklaard. Zelf wilde ze niet in de belangstelling staan: ze was een heel nederige vrouw.'

Maria-Teresa (Anna Maria Tauscher) werd geboren in Sandow niet ver van Frankfurt an der Oder. Haar vader was een lutherse dominee, haar moeder de Nederlandse Pauline van den Bosch die haar gelovig opvoedde. In 1888 werd zij rooms-katholiek. Ze verhuisde naar Berlijn, waar ze leefde volgens de regels van de heilige Teresa van Avila, het grote voorbeeld van de Karmelietessen: Maria-Teresa stichtte een tehuis voor verwaarloosde en ontheemde kinderen.

Maria Teresa verzamelde een groep 'idealistische vrouwen', die later aansluiting zocht bij de bestaande Karmelorde. Dat lukte in 1904: het Vaticaan verleende officiële erkenning aan de nieuwe congregatie, die de Karmelietessen van het Goddelijk Hart van Jezus ging heten. Vanaf 1922 is het uit 1898 daterende klooster in Sittard het moederhuis.

Voor ons is Moeder Maria Teresa al heilig zegt zuster Elvira Maria. Ze verheugt zich op de festiviteiten rondom de zaligverklaring van de stichteres. Naast de 33 zusters uit Sittard - afkomstig uit tien landen - wonen nog 151 Karmelietessen 'uit heel de wereld' de plechtigheid bij. 'Daarnaast zijn zo'n zestig kinderen uit onze tehuizen bij het feest aanwezig, plus honderd jongeren, vooral uit Kroatië en de Verenigde Staten. De buitenlandse gasten logeren voor zover mogelijk in 'ons klooster'. 'Voor hen een mooie gelegenheid het graf van Maria-Teresa te bezoeken, en haar kleine museum.' Daar staat Maria-Teresa's wekker, die om vijf over drie is stil blijven staan, één minuut na haar dood. 'Precies op het moment dat moeder de hemel binnen ging.'

    • Guido de Vries