Vrachtwagenchauffeur dankzij Europees geld veilig achter tralies

Wegvervoerders zijn steeds vaker het slachtoffer van criminaliteit. De Europese Unie start daarom een proef met beveiligde truckstops. 'De bottleneck is het vinden van grond. Die is namelijk ontzettend duur.'

De bewaakte parkeerplaats in Alblasserdam van transporteur Maat Foto Dirk-Jan Visser (Photo: Dirk-Jan Visser / Alblasserdam: 27-04-2005): Transportbedrijf Maat heeft in Alblasserdam een terrein opgekocht boven de Betuwelijn tunnel. Dit terrein wordt ingericht als extra beveiligde parkeerplaats voor vrachtwagens. Visser, Dirk-Jan

Stalen hekwerken, toegangspasjes, camera's, schrikdraad: transportondernemer Arjan Maat gaat niet over één nacht ijs bij het beveiligen van zijn parkeerplaats voor vrachtwagens langs de A15 bij Alblasserdam. Onder de grond ligt zelfs een ijzeren afrastering. Om te voorkomen dat dieven een tunnel onder het hek door graven.

De vervoerssector in Europa lijdt jaarlijks miljarden euro's schade door criminaliteit (zie kader). Vrachtwagenchauffeurs worden onderweg beroofd van hun lading of zelfs van hun hele wagen, waarbij zij het risico lopen op molestatie of zelfs kidnapping. Dat laatste is een trucker in Nederland al eens overkomen.

Dure goederen zoals computers en merkkleding zijn gewilde objecten, net als veelgevraagde producten zoals sigaretten en drank.

De daders zijn vaak georganiseerde misdadigers uit Oost-Europa, die sinds de openstelling van de Europese binnengrenzen meer bewegingsruimte hebben. De open grenzen hebben bovendien een makkelijker prooi gemaakt van chauffeurs: vervoersafstanden zijn toegenomen, terwijl de Europese rijtijdenwet chauffeurs verplicht om na maximaal 4,5 uur rijden rust te nemen. Dieven kunnen daardoor vaker toeslaan.

De mogelijke oplossing voor dit probleem komt nu uit Brussel. Tot de zomer kunnen ondernemers en overheden uit alle vijfentwintig Europese lidstaten meedingen naar subsidie van de Europese Unie voor een proef met bewaakte truckstops. Het budget van 5,5 miljoen euro is eind vorig jaar vrijgemaakt op instigatie van de Nederlandse europarlementariër Corien Wortmann-Kool (CDA) en haar liberale collega Anne Elisabet Jensen uit Denemarken. In 2007 moeten twee of drie terreinen worden opgeleverd.

'Niets dan lof', heeft Guus Wesselink over voor het initiatief. Wesselink is directeur van de Stichting Aanpak Voertuigcriminaliteit, een organisatie van onder meer het ministerie van Justitie en de grote autobrancheverenigingen. Hij wijst erop dat vooral chauffeurs van kleinere transportbedrijven zijn aangewezen op schimmige parkeerplaatsen wanneer zij ergens willen stoppen. Bestaande, bewaakte parkeerplaatsen zijn vaak in handen van internationaal opererende bedrijven als Nike of Hewlett-Packard, of van grote vervoersbedrijven als Vos Logistics. 'In Nederland bestaan nauwelijks bewaakte parkeerplaatsen die voor iedereen toegankelijk zijn', zegt Wesselink.

Om deze reden stelt transporteur Maat zijn parkeerplaats - tegen betaling - ook open voor concurrenten. 'Een gat in de markt', meent hij, zeker gezien de sterke groei die het wegvervoer in de komende jaren naar verwachting zal doormaken. De Franse eurocommissaris Jacques Barrot (Transport) sprak in januari de verwachting uit dat het wegvervoer binnen de EU de komende tien jaar met eenderde zal toenemen.

Bewaakte terreinen moeten het voor vervoerders ook eenvoudiger maken hun lading verzekerd te krijgen. Door de toenemende criminaliteit stellen verzekeraars steeds scherpere premievoorwaarden. TVM, Nederlands grootste transportverzekeraar, verlangt bijvoorbeeld dat wagens zijn voorzien van geavanceerde - en dus dure - volg- en alarmsystemen.

Maat vindt dat een bedrijf als TVM moet bijdragen aan bewaakte terreinen. 'Zij hebben toch ook baat bij minder diefstal?' Een woordvoerder van TVM zegt dat de verzekeraar wel wil meehelpen, maar niet via rechtstreekse investeringen. 'Dat past niet bij onze rol.' Wel wordt bij TVM nagedacht over indirecte steun, zoals premieverlaging.

Brussel heeft laten weten dat de vervoerssector niet meer geld krijgt dan de 5,5 miljoen euro die nu beschikbaar is. Wortmann-Kool wil in de toekomst 'publiek-private samenwerking tussen vervoerssector en overheid'.

Zij erkent dat dit moeilijk wordt. 'De bottleneck is het vinden van grond. Die is namelijk ontzettend duur.' Maat onderschrijft dit: 'Wij investeren bijna 2 miljoen euro, en dan kunnen we maar 75 wagens kwijt. Grond rendeert beter wanneer je er een loods op zet.'

Guus Wesselink vindt dat de overheid dit probleem moet ondervangen door bestaande bedrijventerreinen beschikbaar te stellen voor private investeerders. Hij wijst op Hazeldonk/Meer, een logistiek knooppunt op de Nederlands-Belgische grens. 'Nederland is een van de belangrijk transportlanden in Europa. Als je het vestigingsklimaat aantrekkelijk wilt houden, moet je in bewaakte terreinen investeren.'