Streepjes, blokjes en bolletjes

Meestal teken je iets dat iets voorstelt. Een dier bijvoorbeeld of een meisje of een huis. Maar je kunt ook iets tekenen dat helemaal niets voorstelt. Abstract noem je zulke tekeningen.

Bijna de helft van groep 4A van basisschool De Bron in Amsterdam maakt abstracte tekeningen. Eén leerling begon er een paar maanden geleden mee, en nu maken een stuk of tien van zijn klasgenoten ook tekeningen die niet iets voorstellen. Ze hebben er in de gang van hun school een tentoonstelling mee ingericht.

Hun abstracte tekeningen maken ze zo, leggen de leerlingen van groep 4 uit. Eerst tekenen ze een of een paar grote vormen, en dan ga je die invullen met streepjes, blokjes, zwarte vlakjes, bolletjes of wat ze maar mooi vinden. Er zijn ook leerlingen die niet met een grote vorm beginnen, maar allemaal kleine lijntjes aan elkaar krabbelen tot ze het genoeg vinden.

De leerlingen van groep 4A doen allemaal ongeveer hetzelfde. Maar toch kun je duidelijk verschillen zien tussen hun tekeningen. Maaike houdt van kromme lijntjes, Béla van rechte, Luca van rechte én kromme en Gijs vindt het leuk om kerstbomen en andere echte dingen in zijn tekeningen te verstoppen. Zo heeft iedereen zijn eigen stijl.

Nu is het bijzondere dat de tekeningen van groep 4A lijken op de schilderijen van Vasili Kandinsky. Dat was een beroemde Russische kunstenaar. Hij leefde van 1866 tot 1944. Kandinsky vond dat abstracte kunst beter was dan kunst die iets voorstelde. Als je naar een abstract schilderij kijkt, word je niet afgeleid door wat het voorstelt, vond hij. Dan let je alleen op de vormen en kleuren, en denk je niet: hé, wat is die hond goed getekend. En bij kunst gaat het om kleuren en vormen, dacht Kandinsky, niet om honden.

Dat denken de leerlingen van groep 4A helemaal niet. Als ze zin hebben, tekenen ze gewoon honden. Daar hebben ze groot gelijk in, want het is onzin om te denken dat abstracte tekeningen beter zijn dan tekeningen van honden. Dat de tekeningen van de leerlingen van groep 4A lijken op die van Kandinsky is daarom toeval. Maar grappig is het wel.

    • Bernard Hulsman