Laat de wereld weten wat je denkt!

Als ik nu een jaar of zestien was, zou ik waarschijnlijk een blogger zijn, een jongen die de mensen laat weten hoe de wereld eigenlijk in elkaar zit en wat er moet worden gedaan om de toestand te verbeteren. En niet alleen dat. Ook mijn artistieke creativiteit de vrije loop laten, mijn beste poëzie, beeldende kunst, uitvindingen op mijn weblog zetten. Een kind van zestien is een uomo universale, een Leonardo da Vinci.

Leonardo's enige tekort was dat hij zijn alles-kunnen niet aan iedereen kon laten weten. Als je nu zijn boeken met notities en schetsen doorbladert, (er is een mooie goedkope uitgave in twee delen, Dover Publications, New York) denk je dat hij in deze tijd een groot blogger zou kunnen zijn. Hoewel, de verklaringen bij zijn tekeningen schreef hij in spiegelschrift, misschien om plagiators dwars te zitten.

Goed gereedschap versterkt het machtsgevoel. Met een elektrische boormachine ben je machtiger dan met een handboortje. Heb je een cirkelzaag dan kent je macht helemaal geen grenzen meer. Niet voor niets heet dit soort gereedschap in het Engels power tools. Zo is het ook met schrijfgerei. Van een kroontjespen naar een vulpen is al een grote stap. Dan krijg je de schrijfmachine, dan de elektrische. Het gaat steeds beter, maar nog altijd produceert dit gereedschap niet meer dan één exemplaar, of twee, als je een carbonpapiertje gebruikt. Meer afdrukken kon je op een hectografeermachine maken. Dat was een ingewikkeld en daardoor onbruikbaar ding. Wat ingewikkeld is, perkt de macht juist in.

Toen kwam de stencilmachine. Mijn eerste krantje heb ik laten stencillen. De titel stond op een stempel dat ik zelf uit het rubber van een autobinnenband had gesneden. Stempels in het algemeen horen tot de apparatuur van de macht omdat ze het gereedschap zijn waarmee een tekst kan worden vermenigvuldigd. En daar komt het bij het schrijven op aan. De wereld laten weten wat je denkt! Met stencilmachine en stempel kon je de horizon doorbreken.

In de evolutie van het schrijfgereedschap hebben we eerst nog even de tekstverwerker met geheugen gehad, waardoor je het geschrevene kon printen in het veelvoud van je keuze. En toen kwam, een jaar of tien geleden, de electronic highway. Sceptici, onder wie ik, dachten: maak dat je oma wijs. Maar het was waar, nog meer dan de toenmalige uitvinders dachten. Nu kan iedereen met een laptop en een verbinding met het world wide web al zijn boodschappen de wereld insturen. Daar heeft zij/hij een oplage, gelijk aan het aantal mensen dat bereid is, hem/haar te lezen. Bovendien kunnen deze bloggers hun tekst schrijven in de 41 lettertypen die Bill Gates beschikbaar heeft gesteld, en dan weer van 8 tot 72 punts, normaal, cursief en vet. Met illustraties die je met je mobieltje kunt maken. Bied daar maar eens weerstand aan.

Internet is de revolutie in de verspreiding van het gedrukte woord, met dit verschil dat het nu, volgens een procédé dat alleen specialisten begrijpen, op een schermpje wordt geprojecteerd. De vorige revolutie, veroorzaakt door de uitvinding van de rotatiepers, dateert van 1837. Daardoor werd het moderne dagblad mogelijk, desnoods in een oplage van miljoenen. Julien Benda, proto-intellectueel en schrijver van het essay La Trahison des clercs, vertaald als Het verraad der intellectuelen (1928), was van mening dat alle politieke ellende in de wereld werd veroorzaakt door de populaire massapers. “Wij leven in het tijdvak van de intellectuele organisatie van de politieke haat', schreef hij. De pers die hij bedoelde, leefde van het exploiteren en aanwakkeren van massahysterie. Vraatzucht, onverzadigbaar hongerend naar wraak en leedvermaak. De vervulling waren de Völkische Beobachter, krant van de nazi's, en hier Het Nationaal Dagblad en Volk en Vaderland van de NSB.

Moeten we de bloggers als verre familie van Joseph Goebbels beschouwen? Natuurlijk niet. Bloggers zijn columnisten zonder krant. Er zijn bloggers die wel graag minister-president zouden willen worden, om hun onwelgevallige volksdelen voorgoed mores te leren. Ze gebruiken de vrijheid van meningsuiting zonder de verantwoordelijkheid te hoeven dragen. Mij bevalt Bieslog, de website van Wim de Bie, met de grote variatie aan onderwerpen die me interesseren. Als motto heeft hij een gedicht van Lucebert, waarvan ik het begin citeer: “Overal zanikt bagger / zwachtelend rond de reuzenlaarzen / waarin ik mijn tijd beklim.'

Een papieren krantje voor Wim de Bie! Gratis in de stations, bij wijze van wedergeboorte van het dagblad. bieslog.vpro.nl

    • H.J.A. Hofland