Deze overvaller vult graag de kolommen

Goedemorgen, dit is een overval.

Vijfmaal trokken de toezichthouders van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) er vorig jaar op uit om een zogeheten overvalonderzoek uit te voeren, een onderzoek waarbij de hoofdbewaker van de Nederlandse financiële sector onaangekondigd op de stoep staat. Wat de toezichthouders precies aantroffen is niet bekend. Maar het ligt voor de hand dat zij niet iedere keer, zoals bouwfraudeklokkenluider Ad Bos op zijn stoep, een vuilniszak vol schaduwboekhoudingen aantroffen.

De AFM opende vorig jaar ruim tweemaal zoveel onderzoeken naar misbruik van voorkennis als in 2004, zo blijkt uit het jaarverslag dat de toezichthouder deze week publiceerde. Er volgden 5 aangiftes bij justitie en één voorkennisaffaire werd met een boete afgedaan. In totaal deed de AFM 38 keer aangifte en legde zij 19 keer een boete op.

De toezichthouder blijkt bovenal een informatieverslinder. De AFM bekeek vorig jaar 2.645 websites en 606 reclame-uitingen. Sinds kort is bekend dat de toezichthouder - al dan niet incognito - meeluistert met conference calls, persconferenties bezoekt en publicaties van journalisten en analisten in de gaten houdt. Want koersmanipulatie is strafbaar en de AFM heeft ook de informatieverstrekking door beursgenoteerde bedrijven onder haar toezicht gekregen.

Het toezicht op de media is nog wat onwennig. De hoofdredacteur van Het Financieele Dagblad mag in het jaarverslag van de AFM vrijuit kritiek geven op de regel dat een column over de financiële markten niet meer anoniem gepubliceerd zou mogen worden. De AFM-regel komt uit Brussel. Dapper van de Autoriteit om een criticus de ruimte te geven, alleen wordt de naam van de zakenkrant fout gespeld.

Opmerkelijker is dat de toezichthouder ook media-uitingen analyseert om de eigen beeldvorming in de gaten te houden. De AFM doet dit om te zien in hoeverre 'de aandacht van de media een bijdrage kan leveren aan de effectiviteit van het toezicht'. Vorig jaar was in dat opzicht niet zo geslaagd. 'De teneur van de berichtgeving werd over geheel 2005 als licht negatief geanalyseerd.' Het aantal gewenste hits werd daarentegen ruimschoots gehaald. De toezichthouder streefde vorig jaar naar 1.240 'perspublicaties rondom AFM' in zes landelijke dagbladen, twee regionale dagbladen en vijf opiniebladen. Het werden er 1.289.

De databank van deze krant geeft vorig jaar een score van 143 voor de AFM. Dit jaar ligt de snelheid van het aantal scores omgerekend iets lager. Maar de AFM is met dit stukje weer één hit dichter bij haar nieuwe doelstelling.

Jeroen Wester

    • Jeroen Wester