Meer klassiek

Het artikel van Maarten `t Hart over de Matthäus Passion (nrc.next, 14 april) bevat enkele hele en halve onwaarheden:

Op Goede Vrijdag 15 april 1729 zou de Matthäus voor het eerst hebben geklonken in de Thomaskerk in Leipzig. Dit standpunt is al geruime tijd door de Bachkenners verlaten. In het boekje behorend bij de uitvoering onder leiding van Ton Koopman op het label Erato (1992), die `t Hart nota bene zelf aanbeveelt, staat al te lezen dat de eerste uitvoering van de eerste versie van de Matthäus al in 1727 plaatsvond. In het boekje van Koopmans nieuwe opname op Challenge, ook door `t Hart aanbevolen: idem. Bachkenner Christoph Wolff geeft in zijn in 2000 verschenen boek over Bach (The learned Musician) een prima overzicht van deze materie, ook hij dateert de eerste uitvoering in 1727 in de Thomaskerk.

`t Hart: ”Noch qua lengte, noch qua moeilijkheidsgraad, noch qua muzikaal niveau is er iets daarmee [de Matthäus Passion] te vergelijken.” Toe maar. Qua lengte: tijdgenoot Händel draaide zijn hand niet om voor een muzikaal spektakel dat tussen de twee en drie uur duurde. De Messiah duurt bijvoorbeeld ongeveer tweeënhalf uur. Qua moeilijkheidsgraad doen Bachs Matthäus en zijn Hohe Messe niet echt voor elkaar onder. Als het erop aan komt, zullen veel koren misschien toch noch meer schrik hebben voor die hels lastige fuga`s in de Hohe Messe. Muzikaal niveau is natuurlijk al helemaal niet te definiëren, maar ik durf te stellen dat de Hohe Messe van hetzelfde niveau is als de Matthäus, zo niet nóg beter is. En dat zou een reden kunnen hebben, want Bach wilde met de Hohe Messe graag indruk maken op het hof van Dresden: en wie solliciteert, doet meestal goed zijn best.

Tot slot uw intrigerende stelling bij het omslagverhaal: `nrc.next moet meer aandacht aan klassieke muziek besteden.` Ik stemde en om 19.00 uur las ik de volgende uitslag op internet: 61 procent was het eens met de stelling. De klassiekers waren dus de duidelijke winnaars. Tot mijn stomme verbazing zag ik de volgende dag in de krant een gekantelde uitslag: een lichte meerderheid opeens oneens, en dat na het sluiten van de markt. Ik voelde me opeens de Berlusconi van de klassieke muziek. Kunt u verklaren welke krachten er `s nachts actief zijn geweest?

    • Lex Gunnink Zwolle