Turken en frisse wind op Grieks festival

In taverne Leonídas, op vijf kilometer afstand van het antieke openluchttheater van Epídavros, wordt woedend gereageerd op de nieuwe plannen voor de Griekse zomerfestivals. Op deze plek komen na elke voorstelling de deelnemers en vooraanstaande mensen uit het festivalpubliek bijeen om na te praten over de optredens. Maar dit jaar worden er maar zes weekeinden gepland in plaats van de gebruikelijke negen. Het gevolg is dat het het Epídavros-festival, dat sinds 1954 wordt georganiseerd, al begin augustus ophoudt. Dit tot groot verdriet van de toeristische instellingen in het stadje Nafplion, van waaruit het publiek gewoonlijk Epívadros bezoekt.

Repetitie ‘De Smekelingen’ door de Veenfabriek (Foto Leo van Velzen) Rijswijk, 04/04/06. Repetitiefoto van "De Smekelingen" door het gezelschap Veenfabriek. Let wel Technische repetitie !. Met o.a. Aus Greidanus jr. en Joep van der Foto Leo van Velzen Nrc Hb. Velzen, Leo van

Jorgos Loúkos, die dit jaar is aangesteld als organisator van het Epívadros- en het Athenefestival, wordt beschouwd als een buitenstaander. De oud-danser heeft de afgelopen 35 jaar in Frankrijk gewoond, waar hij directeur was van het beroemde Operaballet van Lyon. Loúkos heeft niet alleen besloten de duur van de festivals te bekorten, maar ook om het programma volledig te vernieuwen. De eerste die daar tegen protesteerde was de in heel Griekenland bekende Spyros Evangelátos. Toen deze klaagde over het feit dat hij deze zomer niet was uitgenodigd voor het festival waar hij en zijn groep de voorgaande 35 jaar hebben opgetreden, kreeg hij van Loúkos te horen dat dit nu juist de reden was. Ook nieuwe gezelschappen moeten een kans krijgen, aldus Lóukos.

Hetzelfde lot heeft het roemruchte Kunsttheater uit Athene getroffen en het Theater van Cyprus is evenmin uitgenodigd. De nieuwe festivalleider durft moedige besluiten te nemen. Zijn festival wordt dit jaar, op 30 juni en 1 juli, geopend door het Nationaal Theater van Turkije, dat samen met het Griekse Attis-theater een voorstelling zal geven van Aeschylos' drama De Perzen, onder regie van de experimentele Griekse toneelleider Thódoros Terzópoulos. Pas op het derde weekeind komt het Nationaal Theater van Griekenland aan de beurt, met hetzelfde stuk in traditionele vorm.

Op het tweede festivalweekeinde, 7 en 8 juli, zal het Nederlandse gezelschap Veenfabriek uit Leiden optreden samen met het Griekse Theseum-ensemble met een tweetalige voorstelling van Euripides' Smekelingen, dat gisteravond in Leiden in première ging. Regisseur Paul Koek wist enkele jaren geleden op het Athene-festival al de aandacht te trekken met de tragedie Bacchanten, eveneens van Euripides, in een Nederlandse voorstelling met Syrische muziek.

Hier en daar klinken bezwaren tegen de nieuwe opzet van de festivals, maar Loúkos krijgt ook veel instemming. Eén van zijn drijfveren is dat eerdere festivals nodeloos duur waren. Waarom moet voor een optreden van Placido Domingo in Athene 500.000 dollar worden betaald, terwijl hij in New York slechts 100.000 opstrijkt? De festivals van vorig jaar zijn met aanzienlijke schulden blijven zitten. Als tegenwerping krijgt Loukós te horen dat de inkomsten van zijn festivals niet zullen stijgen met experimentele voorstellingen, die gewoonlijk minder publiek trekken. Maar de nieuwe directeur verwacht dat hij een nieuw en breder publiek zal aantrekken met gereduceerde tarieven voor studenten en scholieren en ook - een heel nieuw geluid - voor allochtonen.

    • F. G. van Hasselt