Silvio's list werkt averechts

Na diverse verkiezingsnederlagen en teleurstellende peilingen verzon de centrum-rechtse coalitie van Silvio Berlusconi vorig najaar een list: een nieuwe kieswet die in het nadeel van centrum-links zou uitvallen. Dankzij de wet mochten de 2,4 miljoen Italianen in het buitenland voor het eerst stemmen. Berlusconi was ervan overtuigd dat zij conservatief en centrum-rechts zouden stemmen.

De Italiaanse Hoge Raad heeft de centrum-linkse coalitie van Romano Prodi officieel uitgroepen tot winnaar van de verkiezingen. Silvio Berlusconi rest de oppositie. (Foto AP) A torn electoral poster of Italian Premier Silvio Berlusconi is seen in Rome, Wednesday, April 12, 2006. Political uncertainty loomed in Italy after one of the country's closest elections as center-left leader Romano Prodi emerged the winner by a razor-thin margin Tuesday and Premier Silvio Berlusconi refused to concede defeat and demanded a recount of the vote alleging irregularities.(AP Photo/Gregorio Borgia) Associated Press

Verder was de herinvoering van een proportioneel stelsel met een meerderheidsbonus voor de winnaar bedoeld om de vele kleine partijen binnen centrum-links te versterken en die coalitie te ondermijnen. Met name de Communistische Heroprichting van Fausto Bertinotti zou kunnen groeien, de partij van de man die het eerste kabinet-Prodi in 1998 liet vallen.

Schande sprak men er bij centrum-links van. Maar ook Roberto Calderoli, de geestelijk vader van de wet, noemde deze nog voor de verkiezingen una porcata (een shit-wet). De wet produceerde inderdaad alleen verliezers.

Ook Berlusconi heeft groot nadeel ondervonden van de wet. De Italianen in het buitenland stemden massaal voor Prodi. Mede hierdoor en door een regionale meerderheidsbonus voor de Senaat heeft centrum-links nu twee zetels meer in de Senaat, terwijl Berlusconi's coalitie 141.146 stemmen meer kreeg dan Prodi.

Centrum-links is zoals bedoeld verzwakt. Bertinotti's partij ging in het Huis van Afgevaardigden van 11 naar 41 zetels, en in de Senaat van 3 naar 27 zetels, zonder heel veel meer stemmen te trekken. Bertinotti eist nu het voorzitterschap van het Huis van ASfgevaardigden op. Een situatie die nu al tot spanningen leidt.

De derde verliezer is het volk dat geen voorkeurstemmen meer op een persoon kon uitbrengen. De partijbesturen stelden de volgorde van de lijst vast en de kiezer had daar geen invloed op. Door de wet zijn de Italianen opgezadeld met een regering die intern zwakker is dan ze onder de oude kieswet zou zijn geweest.