'Je kunt zo weinig maken'

Het verfilmen van Factotum duurde zeven jaar.

Maar de kwaliteit van de Amerikaanse acteurs verraste Hamer. 'Dat ben ik in Noorwegen niet gewend.'

Scène uit de film ‘Factotum’, geregisseerd door de Noor Bent Hamer, met Matt Damon in de rol van Henry Chinaski, alter ego van Charles Bukowski. Foto Cinemien scene uit de film Factotum FOTO: Cinemien Cinemien

Op de overloop van het American Hotel in Amsterdam zit een kolossale man op zijn knieën. Een geblokte bloes spant tussen de bretels die zijn bruine werkbroek ophouden. Hij worstelt met de kunststof draden waaraan hij kinderschilderijtjes probeert te hangen. De draden raken in de knoop, de doeken draaien hun rug naar het publiek en de handen van de man zijn veel te groot voor het fijne werk dat hij moet doen. Bent Hamer kijkt vanuit de hal van het hotel omhoog naar het geploeter en de opmerking ligt voor de hand.

Hij zou zo uit uw films kunnen komen. 'Absoluut.'

De vijftigjarige Noor heeft met zijn films Eggs (1995) en Kitchen Stories (2003) een reputatie opgebouwd als schepper van eigenaardige figuren die in droogkomische situaties verzeild raken. Hij was even in Nederland ter gelegenheid van de première van zijn eerste Amerikaanse productie, Factotum, grotendeels naar de tweede roman van Charles Bukowski. De film gaat over een grote man van twaalf ambachten en dertien ongelukken. Op de overloop valt een schilderijtje en een strenge mevrouw komt de werkman toespreken. Ze duwt het schilderijtje in zijn hand en hij probeert het goed te hangen.

Een Noorse filmer in Amerika, dat klinkt als jongensdroom.

'Ik ben naar Amerika gegaan, omdat ik wilde werken met producent Jim Stark, die veel werk van Jim Jarmusch heeft geproduceerd. Wij hebben elkaar in 1995 ontmoet in Cannes en zochten naar een gelegenheid om samen te werken. Dat het zo lang heeft geduurd, komt door mij. Ik zeg eigenlijk altijd 'nee' tegen projecten.'

Waarom?

'Het is moeilijk verstandig te kiezen. Je kunt maar zo weinig maken in je leven. Ik ben altijd bang dat ik aan het verkeerde project jaren vergooi. Factotum heeft zeven jaar geduurd.'

Over verstandig kiezen gesproken; ik zou denken, er zijn nogal wat Bukowski-verfilmingen geweest, wat heb ik er nog aan toe te voegen?

'Dat weet ik ook niet. Ik was aan het schrijven aan een scenario over drinken. Dat fascineert me. De kracht om een alcoholist te zijn en de kracht om er weer mee op te houden. En ik kende het werk van Bukowski al lang. Wat het weer griezelig maakte. Herlezen van lang geleden is een riskante aangelegenheid. Maar ik vond het nog steeds fascinerend.'

Het is prettig om een alcoholist te zien die niet opzichtig dronken is. Matt Dillon doet dat knap.

'Zeker. We weten er allebei veel van.'

Pardon?

'Nee, laat maar. Het belangrijkste is dat we het snel eens waren over hoe zijn dronkenschap eruit moest zien. Geen onvaste tred, geen gebrul. Sober. Hij heeft ook niet te zeer zijn best gedaan om op Bukowski te lijken en toch denken alle mensen dat het zo is. Matt is een enorme fysieke verschijning, hè, maar soms is-ie zo teder. Mensen zeiden zelfs dat zijn stem op die van Bukowski lijkt, maar Bukowski had een heel dunne stem voor zo'n grote man.'

Veranderden bekende acteurs als Matt Dillon en Marisa Tomei niet de aard van de film?

'Het was een kleine productie, hoor, daar veranderde de aanwezigheid van Matt niks aan. Het leek in alles op wat ik in Noorwegen gewend ben. Behalve misschien het aantal professionele acteurs dat hierin meespeelt: 61! Dat ben ik in Noorwegen niet gewend. En ze zijn allemaal zo goed. Dat ben ik ook niet gewend.'