'U een vriend van China, dan ik van Microsoft'

De Chinese president Hu Jintao is gisteren in Seattle begonnen aan zijn bezoek aan de Verenigde Staten. Hij werd ontvangen door Microsoft en Boeing en gaat pas morgen op visite in het Witte Huis.

Ruim honderd gasten, onder wie veel betalende ondernemers, zaten gisteravond aan aan het diner in het privé-verblijf van Microsoft-oprichter Bill Gates ter ere van de bezoekende president Hu Jintao. Ook aanwezig was de Amerikaanse oud-minister van Buitenlandse Zaken Henry Kissinger, die in 1971 met een geheim bezoek aan Peking de Chinees-Amerikaanse toenadering tot stand bracht Foto AP The menu and place setting for a dinner held in honor of Chinese President Hu Jintao at the home of Microsoft Chairman Bill Gates is shown Tuesday, April 18, 2006, in the Seattle suburb of Medina, Wash. (AP Photo/Ted S. Warren, Pool) Associated Press

Eerst de zaken, dan de politieke confrontatie - dat is samengevat de agenda van het gisteren begonnen bezoek dat de Chinese president Hu Jintao brengt aan de Verenigde Staten. De eerste twee dagen brengen de 63-jarige Hu en zijn vrouw Liu Yongqing door in de noordwestelijke staat Washington, morgen worden ze in het Witte Huis in Washington D.C. ontvangen door president Bush.

De plek van aankomst is niet zomaar gekozen. In de VS groeit de bezorgdheid over het snel opgelopen Amerikaanse handelstekort met China (tot 202 miljard dollar vorig jaar), maar niet in het noordwestelijke Seattle waar software-ontwerper Microsoft en vliegtuigfabrikant Boeing hun thuisbases hebben. Beide doen goede zaken in China en hebben de rode loper uitgelegd.

Vergezeld door Bill Gates - die hem 's avonds ook thuis ontving voor een diner met zo'n honderd gasten onder wie oud-minster van Buitenlandse Zaken Henry Kissinger - kreeg Hu gistermiddag meteen al een rondleiding bij Microsoft. De toonzetting was allerhartelijkst. 'Omdat u, meneer Bill Gates, een vriend bent van China, ben ik een vriend van Microsoft', zeiHu. Gates op zijn beurt sprak over een 'fantastische relatie' en zei Hu graag te willen helpen 'mocht u ooit advies willen hebben over het gebruik van Windows'.

Niet gemopperd werd, althans niet publiekelijk, over Chinese schendingen van het intellectueel eigendomsrecht en over censuur van internet (waaraan Amerikaanse bedrijven meewerken). De Amerikaanse industrie schat dat 90 procent van de DVD's, CD's en software in China, illegaal is gekopieerd. 'China heeft al veel bereikt met het toepassen van wetten om het intellectueel eigendomsrecht te beschermen', stelde Hu gerust na zijn bezoek aan Microsoft. 'We nemen onze gedane beloftes altijd zeer serieus.'

Voor vandaag staat vliegtuigfabrikant Boeing op het presidentiële programma - Hu landde gisterochtend in een Boeing 747 van China Air op het vliegveld Paine Field in Everett. Recentelijk maakte China bekend tachtig Boeings te kopen met een totale waarde van 4,5 miljard dollar - dat helpt om het handelstekort te verminderen. Everett is ook uitgekozen als de plek waar Hu vamiddag zijn eerste, als 'belangrijk' aangekondigde toespraak zal houden over de Chinees-Amerikaanse handelsrelatie. Eerder liepen China's hoogste leider Deng Xiaoping (in 1979) en president Jiang Zeming (in 1997) in de fabriekshallen rond.

Met zijn bezoek aan Seattle laat Hu zien dat de opkomende grootmacht China in de toekomst graag zaken wil blijven doen met de VS. Omgekeerd geldt dat ook de VS - maar die samenwerking vloeit eerder voort uit het besef dat de twee landen tot elkaar zijn veroordeeld dan uit liefde voor elkaar.

'China is erg belangrijk', zei president Bush gisteren. 'In veel opzichten dringen ze (China) ons concurrentie op. We kunnen kiezen en zeggen: 'laten we op een eerlijke manier de concurrentie met elkaar aangaan'. Of we kunnen zeggen: 'we kunnen niet concurreren met China', waardoor we ons min of meer isoleren van de wereld', schetste hij de contouren van het diplomatieke speelveld.

Concreet betekent het dat Bush zijn Chinese ambtgenoot morgen zal confronteren met een reeks Amerikaanse pijnpunten: variërend van het handelstekort, de (in Amerikaanse ogen) te lage koers van de Chinese munt, en de piraterij tot schending van mensenrechten en onderdrukking van godsdienstvrijheid. Daarnaast zal Bush Hu proberen te bewegen tot een actieve houding om Iran (en Noord-Korea) van kernwapens af te houden. Maar echte doorbraken worden morgen niet verwacht. Hu krijgt 21 saluutschoten en een lunch in het Witte Huis, maar geen officieel staatsbanket, zoals hij hoopte. En Bush zal opnieuw de verzekering krijgen dat China's opkomst 'vreedzaam' zal zijn.