Geschiedenis blijft Roemenen inhalen

Roemenië blijft worstelen met zijn communistische verleden - geen wonder, gezien de lange periode die het na de val van het communisme in 1989 nodig heeft gehad om met dat verleden te breken. Speelde de afgelopen weken de vraag wie voorzitter moet worden van de commissie die beslist over openbaarmaking van de dossiers van de Securitate, de geheime dienst van toen, nu is het een omstreden wetsvoorstel dat tot ruzie leidt.

De Senaat nam gisteren een wetsvoorstel aan dat voormalige communistische functionarissen uitsluit van openbare functies. Het voorstel gaat nu naar het Huis van Afgevaardigden.

Het bepaalt dat mensen die voor december 1989 een partijambt bekleedden of voor de Securitate werkten, de komende tien jaar geen openbare functie mogen bekleden.

Volgens menigeen is de wet gericht tegen president Traian Basescu, die indertijd kapitein op een koopvaardijschip was en rapporten heeft opgestuurd die, als ze niet aan de Securitate waren gericht, toch zeker door de Securitate zijn gelezen. Eerder deze week nog werd Basescu door een medewerker van ex-president Constantinescu beschuldigd van directe samenwerking met de Securitate.

Direct bedreigd door de maatregel wordt minister van Buitenlandse Zaken Mihai Razvan Ungureanu, die lid van het Centraal Comité van de UTC, de jeugdorganisatie van de communistische partij, is geweest. Ungureanu zei gisteren in Luxemburg dat hij zal aftreden als het wetsvoorstel wet wordt en dat hij dat heel onrechtvaardig vindt. Immers, de wet veroordeelt mensen om een functie, en niet om hun daden. “Het is moeilijk onderscheid te maken tussen duivels en engelen“, aldus Ungureanu, kennelijk doelend op het feit dat iedereen in het Roemenië van voor 1989 wel boter op het hoofd had. Tegen persbureau Reuters zei hij dat hij op zijn 15de UTC-lid was geworden op basis van zijn schoolresultaten, dat hij in het Centraal Comité terecht kwam zonder dat hem iets was gevraagd en dat hij nooit partijlid is geweest.

Premier Calin Tariceanu reageerde boos op de stemming in de Senaat. Hij vindt het wetsvoorstel “excessief' en “een kwestie van wraak' - op Basescu.