Hof VS verwerpt beroep José Padilla

Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft gisteren geweigerd het hoger beroep in de zaak van José Padilla in behandeling te nemen. Een meerderheid (6-3) van het Hof schaarde zich daarmee impliciet achter de regering-Bush. Padilla wilde het Hof laten oordelen over de vraag of de regering Amerikaanse terreurverdachten zonder tijdslimiet vast mag houden.

De Amerikaanse staatsburger Padilla is drie jaar lang, zonder vorm van proces, door het Amerikaanse leger vastgehouden als 'vijandelijke strijder'. Inmiddels zit Padilla in een civiele gevangenis. In november werd hij aangeklaagd wegens samenzwering met moord als doel en hulp aan terroristen.

Hij werd in mei 2002 in Chicago gearresteerd omdat hij een aanslag zou hebben willen plegen met een zogeheten 'vuile bom', een conventioneel explosief 'vervuild' met nucleair materiaal. Hij zou lid zijn van het terreurnetwerk Al-Qaeda.

De uitspraak betekent niet alleen maar een overwinning voor de regering-Bush. Het Hof bepaalde gisteren namelijk ook dat Padilla in het proces tegen hem recht heeft op alle normale, wettelijke vormen van rechtsbescherming. Het hof waarschuwde alle federale rechters, inclusief de eigen opperrechters, dat het klaar staat om in te grijpen 'wanneer de regering zal pogen om de status of de omstandigheden waaronder Padilla vastzit te veranderen.'

Deze waarschuwing zal mogelijk op de proef worden gesteld, nadat een federale rechter in Miami, Florida, zich over Padilla's lot heeft gebogen. Bij vrijspraak of een straf die wegvalt tegen zijn voorarrest zal de regering wellicht overwegen hem via andere wegen vast te zetten.

Volgens deskundigen maakt Padilla namelijk een goede kans om op vrije voeten te komen: de gronden waarop hij is aangeklaagd verschillen sterk van de verdenkingen tegen hem ten tijde van zijn arrestatie. Hij wordt bijvoorbeeld niet vervolgd voor de vuile bom of het Al-Qaeda-lidmaatschap.

De uitspraak heeft overigens geen gevolgen voor de situatie van de ongeveer 480 'vijandige strijders' die op de marinebasis Guantánamo Bay in Cuba vastzitten. Dat zijn geen Amerikaanse staatsburgers, zoals Padilla.