Chávez onteigent twee olievelden

President Hugo Chávez van Venezuela heeft twee olievelden genationaliseerd die in handen waren van de Franse oliemaatschappij Total en het Italiaanse Eni. Daarmee vergroot Chávez zijn greep op de nationale energiebronnen. Het is voor het eerst dat de president, die in 1998 aan de macht kwam, olievelden onteigent. Venezuela is de op vier na grootste olie-exporteur ter wereld, en is voor een groot deel afhankelijk van olie-inkomsten.

De maatregel past in de socialistische revolutie van president Chávez, waarbij multinationals en grootgrondbezitters gedwongen worden hun bezit geheel of gedeeltelijk af te staan aan de staat. De regering stopt het geld in socialistische hulpprogramma's en de aanschaf van wapens, onder meer uit Rusland.

Venezuela heeft de controle over de twee olievelden overgenomen, omdat Total en Eni zich niet hebben gehouden aan de deadline van nieuwe regelgeving, zo zei minister van Energie, Rafael Ramírez, gisteren. Volgens die regelgeving moeten buitenlandse oliemaatschappijen afstand doen van de concessies die zij hebben om olie op te pompen in het land. In plaats daarvan moeten ze samenwerkingen opzetten met het Venezolaanse staatsbedrijf PdVSA, waarbij de staat een meerderheidsbelang krijgt. De maatregel levert de staat naar schatting 3 miljard dollar (2,6 miljard euro) per jaar extra op. Bedrijven hadden tot 1 april om op de nieuwe regelgeving te reageren.

Multinationals als het Brits-Nederlandse Shell, het Spaanse Repsol en het Amerikaanse Chevron, waren eerder al akkoord gegaan met het nieuwe contract. Andere bedrijven, zoals het Amerikaanse ExxonMobil en het Noorse Statoil, hebben hun belangen in Venezuela verkocht. Total en Eni hadden nog geen beslissing genomen.

De maatregel heeft de totale olieproductie in Venezuela amper aangetast. Die blijft rond de 2,6 miljoen vaten olie per dag liggen.

Ook andere overheden proberen meer geld te krijgen uit hun nationale energiebronnen, nu de olie- en gasprijzen hoog zijn. Rusland heeft een aantal grote energiebedrijven, waaronder Yukos, gerenationaliseerd. Groot-Brittannië overweegt de inkomstenbelasting van energiebedrijven te verhogen, en in de Verenigde Staten dringen politici erop aan dat oliemaatschappijen een deel van de hoge winsten afstaan die ze de laatste jaren hebben geboekt.

www.nrc.nl: dossier energie