Grond, een huis, én stadsgevoel

Amsterdam verkoopt op IJburg kavels waar mensen hun eigen huis kunnen bouwen.

Maar de kavels zijn krap, vinden veel belangstellenden.

Ze zijn helemaal uit Antwerpen gekomen. En nu valt het een beetje tegen. Rick Schipper banjert door het zand. Met zijn glimmende schoenen meet hij de afstand vanaf het gras tot aan het roodwitte lint, terwijl zijn man Jerome toekijkt.

Vijf passen.

Dat valt tegen, zegt Rick. En de diepte is ook maar twaalf meter, zegt Jerome.

Toch hebben ze zich ingeschreven voor dit stukje land op IJburg, de nieuwe stadswijk van Amsterdam in het IJmeer. Want andere plekken in Amsterdam waar je zelf je huis kan bouwen zijn er niet. Ze hebben het bouwplan al anderhalf jaar. Door een architect getekend. Nu de grond nog.

Duur? Drie ton valt mee, zegt Rick. En als je met bouwers 'shopt' kan het nog goedkoper. Polen? Nee. Duitsers. Die zijn nu echt goedkoop, zegt Jerome.

Wie aan de James Bradleystraat, de Edmond Halleylaan of de Edward Wrightstraat zijn eigen huis wil neerzetten, kon zich vanaf 12 uur afgelopen zaterdag inschrijven. In een witte tent gaf de gemeente informatie over 'zelfbouwkavels'. Om half een was de tent al stampvol.

Het kan wel een beetje tegenvallen, geeft Magda Rensburg van het gemeentelijke Ontwikkelingsbedrijf toe. 'Maar waar vind je nog een stuk grond waar je naar eigen ontwerp een huis neer mag zetten? En je zit in Amsterdam, hè. Dat is nooit echt groot.'

De oppervlakte van de kavels loopt op van circa 150 m² tot rond 240 m². Maar daarvan mag niet meer dan 72 m² tot 90 m² bebouwd worden en de grootste huizen mogen maximaal vier bouwlagen hebben. Inschrijven kan tot begin mei, daarna wordt er geloot. Want dat er niet voor alle belangstellenden een stuk grond is, staat op deze zaterdag al vast.

Welke mensen kiezen ervoor zelf een huis te bouwen? Achter een tafel zitten kinderen te kleuren. Voor hen staat een schaal met rozijntjes, spekjes en paaseitjes en een bak met potloden en stiften. Jonge ouders kijken bij de maquette van IJburg, terwijl sommigen kinderwagens heen en weer wiegen.

'De belangstellenden zijn creatieve mensen', stelt Rensburg vast. Dat ziet ze aan de uitstraling. En onbemiddeld zijn ze ook niet, als je afgaat op hun glimmende auto's op de zandvlakte.

Maar rijk hoef je volgens Rensburg niet te zijn. Want de grond neem je in erfpacht van de gemeente, legt ze uit. Die erfpacht kan je voor vijftig jaar afkopen voor een bedrag van 150.000 tot 200.000 euro. Andere mogelijkheid is jaarlijks een canon te betalen. Die betaling is fiscaal aftrekbaar, zegt bezoekster Prik Krijne. Veel mensen weten dat volgens haar niet. 'Dan hoef je alleen maar een hypotheek voor het te bouwen huis te nemen. En voor twee ton heb je echt een mooi huis.' Haar man Onno noemt het bovendien 'een goede investering'.

Met hun zoontje zijn ze, vertelt Onno, uit hun etage in de Pijp gegroeid. Ze zoeken een eengezinswoning, met kantoor aan huis. Want ze werken allebei veel thuis: hij is regisseur, zij grafisch ontwerper. Het gaat hen vooral om IJburg. En dat ze dan eventueel zelf een huis kunnen bouwen, is een optie. 'In de stad is onbetaalbaar en de stad uit willen we niet. Dit zit er tussenin. Lucht, ruimte en licht, maar toch een stadsgevoel.'

Buiten gaat het passen en meten door. In een van de hoekkavels staan een man, vrouw en hun zoontje. Achter hen ligt water. De wind blaast er schuim op. In de verte liggen flatgebouwen van Diemen. Aan hun linkerhand zie je het Centrumeiland van IJburg. Voor hen staan de eerste woningen van het Steigereiland en aan de rechterkant doemt de ringweg van Amsterdam op.

Hier kunnen ze hun eigen huis realiseren. Naar eigen inzicht ingedeeld. Niet gehinderd door eisen van een welstandscommissie. Bij de stad en toch de ruimte.

Maar je kunt niet alles hebben. 'Waarom zit de kavel niet meteen aan het water?'

Nieuwe wijk in IJmeer NRC 030406

    • Tom Kreling