Op zoek naar common goals

Twee studenten uit Nijmegen debatteerden de sterren van de hemel op een VN-simulatie in Harvard. Jacqueline Kuijpers

Felix Lomans en Sandra van Beest met hun oorkondes uit Harvard. “De VN zijn niet perfect, maar wel het beste wat we hebben.” Foto Flip Franssen Nederland, Nijmegen, 24-3-2006 Felix Lomans en Sandra van Beest, met oorkondes van Harvard. Foto: Flip Franssen, NVF, 024-3238442 Franssen, Flip

Alsof ze wereldkampioen voetbal in Duitsland geworden waren. Zo voelden Felix Lomans (20) en Sandra van Beest (20) zich toen ze te horen kregen dat hun studentenorganisatie, United Netherlands, uitverkozen was tot 'beste internationale delegatie' tijdens de Harvard Model United Nations, eind februari. Daarnaast kregen elf van de 33 studenten een individuele onderscheiding. Felix kreeg een 'honourable mention' en Sandra werd verkozen tot 'Best Delegate' van haar commissie.

Een Model United Nations (MUN) is een simulatie voor jongeren van de echte United Nations. Een paar dagen lang vertegenwoordigt een groep studenten een land in een van de VN-commissies. De simulatie bestaat al meer dan vijftig jaar. Inmiddels doen er wereldwijd jaarlijks meer dan 200.000 studenten aan mee. Van Berkeley tot Bremen en van Belgrado tot Beijing: in totaal worden er meer dan 400 conferenties georganiseerd in 35 verschillende landen.

De oudste, grootste (2.500 studenten) en meest prestigieuze MUN is die in Harvard. Vanuit Nederland deden hieraan teams van verschillende universiteiten mee. United Netherlands was de enige interuniversitaire club. Deze jonge studentenorganisatie (2003), onder auspiciën van de Radboud Universiteit in Nijmegen, stuurde een delegatie van 33 studenten uit onder meer Nijmegen, Utrecht, Leiden, Tilburg en Cambridge.

In United Netherlands zitten studenten van diverse studierichtingen. Felix Lomans studeert culturele antroplogie, Sandra van Beest internationaal & europees recht. In het Cultuurcafé van de Radboud Universiteit vertellen ze over hun deelname aan de MUN. Sandra heeft haar koffers niet eens uitgepakt, ze staat aan de vooravond van een reis naar Beijing, voor een nieuwe MUN waaraan ze deelneemt. Hieraan nemen studenten van 37 nationaliteiten deel. Het is daardoor wat realistischer, maar ook minder competitief en het niveau van het Engels is er wel lager dan in Harvard.'

Felix en Sandra werden geselecteerd op basis van een essay over hervormingen binnen de VN, een simulatiespel, een geschreven motivatie en een persoonlijk gesprek met het bestuur van United Netherlands. Sandra: Ik vind mijn studie erg leuk, maar te beperkt en ik wil daarbuiten ook graag iets doen wat er toe doet.'

Beiden vinden de Model United Nations een goed voorproefje van het echte werk. Felix: Je trekt een pak aan, zet een vlaggetje van Zuid-Afrika op je bureau en dan bén je een Zuid-Afrikaanse diplomaat.'

Zuid-Afrika en Noord-Korea waren de landen die de studenten van United Netherlands vertegenwoordigden. In voorbereiding op hun deelname kregen zij vanaf september een intensieve training, met diverse gastdocenten. Ze leerden inhoudelijk veel over het reilen en zeilen van de VN, over het land dat ze gingen vertegenwoordigen en ze leerden hóe ze hun kennis het beste voor het voetlicht konden brengen: debatteren, lobbyen, onderhandelen. Je leert je onderscheiden om te bereiken dat anderen naar jóu luisteren', vertelt Sandra. Met earcatchers als een quote van Nelson Mandela, bijvoorbeeld.'

Dankzij die maandenlange voorbereiding - met als hoogtepunten een MUN in Oxford en een training in New York, inclusief een rondleiding door de gebouwen van de VN - voelden Felix en Sandra zich prima opgewassen tegen hun opponenten. Sandra: De Amerikanen kunnen ontzettend goed debatteren en hun boodschap heel mooi inpakken. Maar wij waren inhoudelijk beter voorbereid.'

Wat Felix en Sandra opviel was het bureaucratische gehalte van een organisatie als de VN. Felix: Als je alleen al ziet aan welke eisen een resolutie moet voldoen, wat de regels zijn rondom het indienen van een resolutie, hoe de agenda wordt vastgesteld, dat is ongelooflijk.' Daarom is het belangrijk te weten hoe het spel het beste gespeeld kan worden, heeft Sandra ondervonden. Zij blonk uit in onderhandelingstechnieken en werd als bruggenbouwer gezien in haar commissie. Je moet niet kost wat kost vasthouden aan je initiële standpunten, maar zoeken naar wat je gemeenschappelijk hebt met anderen. De common goals, dat is de essentie van de VN, ben ik achter gekomen.'

Felix zat in de commissie 'Social, humanitarian & cultural' en debatteerde over wat de internationale gemeenschap kan doen bij grootse natuurrampen, Sandra zat in de commissie 'African Union' en boog zich over de vraag hoe in Somalië een nieuwe regering kan worden geïnstalleerd. Sandra: Bij ons had je direct twee kampen: zuidelijk Afrika versus noordelijk Afrika. Ons voorstel was om met 10.000 peacekeepers eerst de twee belangrijkste steden veilig te stellen en vandaaruit de rest van het land. Het noordelijke kamp, met daarin Egypte dat machtig is omdat veel landen hiermee grote handelsbelangen hebben, wilde meteen álle mensen beschermen. Dat leek mij absoluut niet haalbaar. Daarom ben ik echt voor mijn oplossing gegaan. Toen ik merkte dat we niet opschoten ben ik op de tweede conferentiedag letterlijk tussen het 'vijandige kamp' gaan zitten, direct naast Egypte. Dan kun je steeds contact houden en direct overleggen. Dat werkt veel beter dan dat je aan de andere kant van de zaal zit en briefjes stuurt.'

Op het internationale politieke toneel draait het dus ook en vooral om 'people skills' weten Sandra en Felix nu. Toch zijn ze niet gedesillusioneerd. Felix: Ik ben alleen realistischer geworden. Je ziet hoe het in het echt werkt en waarom er op het oog vaak niet zo veelzeggende oplossingen worden gevonden. De echte betekenis ervan ligt in de totstandkoming ervan: het feit dat 191 landen met zulke uiteenlopende belangen rond de tafel gaan zitten om tot een gezamenlijke oplossing te komen.' Sandra: De VN zijn niet perfect, dat zie ik nu. Maar wel het beste wat we hebben. Ik blijf optimistisch en blijf geloven in verandering. Als meer mensen zo denken hebben we een grotere kans dat het lukt.'

www.unitednetherlands.nl www.rimun.nl