“Weergaloos, onnodig en lomp'

De Europese Commissie maakte gisteren verregaande maatregelen bekend om de tarieven voor mobiel bellen met het buitenland omlaag te krijgen. De telecomindustrie is er fel op tegen.

Moeten we straks massaal een Litouws abonnement nemen voor onze mobiele telefoon? De vraag werd gistermiddag door een journalist gesteld aan de woordvoerder van Europees Commissaris Viviane Reding (Informatiesamenleving en Media). Die zei kort daarvoor dat ze telecombedrijven gaat dwingen hun tarieven voor mobiel bellen met het buitenland te verlagen. Ze wil onder andere dat Europese consumenten in het buitenland kunnen bellen tegen “thuistarieven' (zie “De voorstellen van de EU'). In Litouwen is mobiel bellen goedkoop, zei de journalist, dus waarom dan niet naar Litouwen voor een abonnement?

Waarom niet, antwoordde de woordvoerder van Reding. “Dit voorstel kan zorgen voor concurrentie en dat is helemaal niet slecht. Niemand weerhoudt je ervan om een auto in Denemarken te kopen als je denkt dat dat een goede deal is. Waarom zou het met een telefoonabonnement anders zijn?“

Brussel is een offensief begonnen tegen de hoge kosten voor mobiel bellen in het buitenland. Gisteren kondigde Reding aan in juni met een ontwerpverordening te komen die de tarieven omlaag moet brengen.

Een verordening is een sterk juridisch instrument. Als het is goedgekeurd door het Europees Parlement en door de EU-regeringen treedt het vrijwel meteen in werking. Het hoeft niet eerst te worden vertaald in nationale wetgeving. Reding hoopt dat de regels al in juni volgend jaar van kracht kunnen worden, nog voor de zomervakantie.

Waarom is mobiel bellen met het buitenland eigenlijk zo duur? Aanbieders wijzen vooral naar elkaar. Een mobiele KPN-abonnee die vanuit Frankrijk naar huis belt, telefoneert via het netwerk van een Frans mobieletelefoniebedrijf. En dat bedrijf vraagt daar geld voor aan KPN. Mobiele aanbieders zeggen dat ze genoodzaakt zijn die kosten door te berekenen aan hun abonnees.

Maar ook binnen Nederland betalen aanbieders elkaar om telefoontjes “aan te nemen'. Adviseur Arjan Rietveld van Deloitte legt uit dat deze tarieven aan banden zijn gelegd door toezichthouder Opta. Die bepaalt hoeveel aanbieders elkaar mogen berekenen. Binnen Europa bestaan zulke afspraken niet. Rietveld: “Internationaal kunnen aanbieders elkaar vragen wat ze willen.“

Dat wil Brussel nu veranderen. Een van de voorstellen van Reding is dat telecomaanbieders elkaar niet meer dan de kostprijs mogen vragen voor het gebruik van hun netwerk. Daarvoor heeft ze al de steun van de meeste Europese telecomtoezichthouders. Met uitzondering van de Spaanse. Doordat meer Noord-Europeanen in Zuid-Europa op vakantie gaan dan andersom, krijgen zuidelijke mobiele aanbieders meer geld voor het gebruik van hun netwerk dan ze zelf aan buitenlandse aanbieders moeten betalen. Zij profiteren dus van de hoge tarieven. Vandaar dat telecombedrijf KPN, alleen actief in Nederland, België en Duitsland, dit deel van Redings plan verwelkomt.

Maar om zeker te weten dat aanbieders de lagere kosten voor netwerkgebruik doorberekenen aan de consument, wil de Commissie ook direct ingrijpen bij de prijzen voor eindgebruikers. De vraag is hoeveel steun ze daarvoor zal krijgen. De aanbieders van mobiele telefonie reageerden meteen fel op de voorstellen. “Weergaloos, onnodig en lomp“, werden die genoemd door de GSM Associatie. De brancheorganisatie zei dat de markt er zelf wel voor zal zorgen dat mobiel bellen in het buitenland goedkoper wordt. En ze waarschuwde meteen voor banenverlies. Ook KPN is erop tegen dat de EU de tarieven voor consumenten aan banden legt. Het voorstel van Reding dat gebeld worden in het buitenland gratis wordt, noemt een woordvoerder “onpraktisch“, aangezien er wel kosten worden gemaakt.

De komende maanden zal een stevige lobby op gang komen vanuit het bedrijfsleven om de plannen van Reding af te zwakken. Er staat veel op het spel, Brussel schat de totale omzet aan internationaal mobiel bellen in Europa op 10 miljard euro. Volgens zakenbank JP Morgan staat voor aanbieder Vodafone een tiende van de winst op het spel, als de consumententarieven met 80 procent zouden dalen. Vodafone is in veel Europese landen actief; de betalingen van netwerkkosten gaan nu vaak “van vestzak naar broekzak'. Beleggers nemen de plannen van Reding in ieder geval serieus: de koers van Vodafone daalde met 4 procent.