Vlaamse blote borst mag in Nederland

Een “schandalige en godslasterlijke affiche“ oordeelden woedende Vlaamse katholieken en nationalisten toen de dansvoorstelling Onze Lieve Vrouwe van Vlaanderen uitkwam. Op de affiche van de Gentse groep Union Suspecte is een Arabisch ogende Maria afgebeeld met anderhalve blote borst. Vanaf deze week is de voorstelling in Nederland te zien, zonder protesten.

De conservatief katholieke groep “België en Christenheid' blokkeerde in oktober de schouwburg in Brussel. De dansgroep moest zich verantwoorden op het politiebureau. Ook bij andere theaters werden protestacties gehouden, en het gezelschap ontving veel dreigbrieven. Ook de extreem-rechtse partij Vlaams Belang keerde zich tegen het stuk, dat in de volksmond al snel omgedoopt werd in “Onze Lieve Vrouwe met de blote borsten“. Zij zien in het stuk een belediging van de Vlaamse zaak. De moslim-achtergrond van de leiders van Union Suspecte, de broers Chokri en Zouhaïr Ben Chikha, is ook een steen des aanstoots. Extreem-rechts gebruikt het om verse woede over de cartoonrellen te ventileren.

Het stuk gaat over de eerste generatie moeders die hun man volgden naar Europa, en over de relatie met hun zonen. Het “nieuwe politieke theater' van Union Suspecte staat in de traditie van maatschappelijk betrokken makers als Arne Sierens en Alain Platel.

Bij de eerste voorstellingen in Amsterdam kon het publiek de humor maar ook de tragiek over de worsteling en ontworteling van die moeders wel waarderen. De scheidslijn tussen slachtoffer en beul is dun; in Onze Lieve Vrouw van Vlaanderen ontkomen christenen noch moslims, mislukte zoons noch analfabete moeders, homo's noch dellen noch maatschappelijk werkers aan harde grappen en absurde scènes over stereotypen en clichés. Opmerkelijker voor Nederlandse begrippen is de vrijmoedig geventileerde jodenhaat die volgens de gebroeders Ben Chikha gebruikelijk is in het geschetste soort Arabische gezinnen.