Verdwenen Taylor weer gearresteerd Liberia wilde Taylor niet zelf

Charles Taylor, de maandag verdwenen oud-president van Liberia, is vanmorgen vroeg weer gearresteerd. Dat gebeurde in de noordoostelijke Nigeriaanse staat Borno aan de Kameroenese grens, meldde de Nigeriaanse politie.

De Nigeriaanse president Olusegun Obasanjo heeft zijn onmiddellijke uitlevering aan Liberia geboden, maakte minister van Informatie Frank Nweke aan het begin van de middag bekend.

Taylor leefde sinds 2003 in ballingschap in een villa in de Nigeriaanse plaats Calabar, op een schiereiland in het zuidoosten, aan de grens met Kameroen. Het oorlogstribunaal van de Verenigde Naties in Sierra Leone klaagde hem in dat jaar aan wegens misdaden tegen de menselijkheid. Taylor zou tijdens de burgeroorlog in dat land rebellen bewapend hebben in ruil voor diamanten. Gistermiddag maakte de Nigeriaanse regering bekend dat hij was verdwenen uit de compound die Nigeria hem ter beschikking had gesteld om een einde te maken aan de burgeroorlog in Liberia.

Daar was Taylor eind vorige week nog gesignaleerd. In het weekeinde trok de bewaking van de Nigeriaanse staat zich plotseling terug. Sinds maandagavond was Taylor spoorloos. De Nigeriaanse regering kondigde gisteren een onderzoek aan.

Het mysterie rond Taylor nam daarna grotere vormen aan. Had de voormalige president en krijgsheer zelf een verdwijningstruc toegepast? Of had Nigeria de ontsnapping in scène gezet? Of hadden mogelijk Amerikaanse geheim-agenten hem ontvoerd? Woordvoerders in de hoofdsteden van Liberia, Nigeria en Sierra Leone spraken elkaar faliekant tegen.

De hoofdaanklager van het VN-tribunaal verzocht Nigeria zaterdag om Taylor te arresteren zodat hij niet kon ontsnappen. Een woordvoerster van Obansanjo zei maandag: “Wij hebben zo'n verzoek niet ontvangen. De woordvoerder van het tribunaal speelt spelletjes in de media.“

Obasanjo, momenteel op bezoek bij de Amerikaanse president Bush, heeft altijd gezegd Taylor alleen te willen uitleveren op verzoek van een democratisch gekozen regering van Liberia. Tijdens het bezoek van de Liberiaanse president Ellen Johnson-Sirleaf aan de Verenigde Staten eerder deze maand werd onverwachts bekendgemaakt dat Liberia zo'n uitleveringsverzoek inderdaad had gedaan aan Nigeria. Twee dagen geleden zei Johnson-Sirleaf echter Taylor niet in Liberia zelf te wensen: “Taylor is niet door een Liberiaanse rechtbank aangeklaagd en daarom hebben we hem hier niet nodig“.

Johnson-Sirleaf had - evenals de Verenigde Staten - Taylor willen laten uitleveren aan het VN-tribunaal in Sierra Leone, maar dat heeft Obasanjo steeds geweigerd. Met tegenzin beloofde de Nigeriaanse regering afgelopen zaterdag hem uit te leveren, maar dan moest “de Liberiaanse regering Taylor wel zelf komen halen“. Maandag had Obasanjo's woordvoerster Remi Oyo nog benadrukt: “Taylor is geen gevangene in Nigeria.“

Het dilemma hoe en aan wie Taylor uitgeleverd moet worden en waar hij moet worden vastgehouden is nog steeds onopgelost. De Liberiaanse regering had aan het begin van de middag nog niet gereageerd op Obasanjo's opmerking over rechtstreekse uitlevering aan Liberia. Enkele weken geleden was er ook sprake van dat Taylor in Nederland vastgehouden zou worden.

Een hoofdrol achter de schermen spelen de Verenigde Staten. Taylor ontsnapte in 1985 onder nooit opgehelderde omstandigheden uit een gevangenis in het Amerikaanse Massachusetts, waar hij vastzat wegens corruptie. De VS steunden Taylor aanvankelijk toen hij in 1997 president van Liberia werd. Na vermeende diamantenhandel met het islamitische terreurnetwerk Al-Qaeda kwam hij echter weer in een kwaad daglicht te staan.