Gierende hormonen

Nachten weg, verkeerde vriendjes - een tv-serie met de allure van een speelfilm.

De hoofdrolspeelster is door een castingbureau ontdekt in de H&M.

Hoofdrolspeelster Rosita Wolkers (Anna in ‘Fok jou!’) in een scène van de serie. Hier staat ze met Sanguita Akkrum (die Anna’s beste vriendin Dulcie speelt). Foto NPS NPS

De serie heet Fok jou! Met de allure van een speelfilm vertelt zij hoe een 15-jarig meisje zich uitbundig vermaakt met het nachtleven. Nachten weg, verkeerde vriendjes. Ze belandt in een jeugdgevangenis, in afwachting van therapie. Krijgt ze niet. Als ze er na maanden uitkomt is ze terug bij af, en heel wat ervaring rijker.

Fok jou! wordt op een laat tijdstip uitgezonden, na Nova op Nederland 3. Dan ligt de jeugd in bed (of is de deur uit). En toch is de serie nadrukkelijk voor jongeren gemaakt. Hij spreekt hun eigen rauwe taal. Vraagt de moeder: “Hoe was het op school?“ Zegt de dochter: “Allemaal fokking aso's daar, iedereen echt kánker-agressief.“ Scenarioschrijver Franky Ribbens: “Ik heb geen gas teruggenomen. Wie kijkt, moet dat slikken. Zo is de code, ook in de serie.“

Ribbens schreef Fok jou! naar aanleiding van het verhaal van een kennis, de moeder van een leuk kind, dat hij terugzag als een heftige harde meid. “Toen haar dochter onherstelbaar de verkeerde kant op dreigde te gaan, had ze haar ten einde raad uit huis laten plaatsen, in de hoop op hulp. Door plaatsgebrek belandde het kind in een strafinrichting, dus op het hellende vlak waar ze juist van gered moest worden.“

Ribbens begon “uit verontwaardiging“ te schrijven aan een verhaal over “de frustratie van een moeder die echt alles probeert“. Hij kreeg toestemming om rechtszaken bij te wonen en zag hoe, ondanks ieders goede wil, troebele beslissingen tot stand kwamen die de loop van een jong leven bepalen. Zo kwam hij uit op Fok jou!, met de moeder in een bijrol in een verhaal over “de vrijheidsbeleving van zo'n meisje van een jaar of vijftien. Dat ligt moeilijker dan vroeger, want ze wordt van veel kanten belaagd.“

Regisseur Hanro Smitsman: “Dit is het verhaal van een hulpbehoevende tiener die aan iedereen ontglipt.“ Smitsman concentreerde zijn regie “op de gevoelswereld van jongeren'' en probeerde met zijn beelden, snel en close, diep in zijn personages door te dringen. Zijn filmstijl echoot de verleiding van de straat. Hij heeft oog voor de lol die je daar kunt beleven en schetst even achteloos het afglijden naar ranzigheid. De scènes in de jeugdgevangenis, bij de rechtbank en bij het Bureau Jeugdzorg liet hij eerst door professionals spelen en de video's daarvan gaf hij aan zijn acteurs, ter inspiratie. Die aanpak garandeert een zeldzaam realistisch gehalte.

Smitsmans voornaamste troef is het natuurtalent Rosita Wolkers (18). Ze werd door het castingbureau “gevonden' terwijl ze bij H&M een truitje stond te kopen. Ze bleek bekend te zijn met de problemen van de serie. In Fok jou! zet ze een gespleten meisje neer, bij wie de hormonen door haar lijf gieren. Het kind vlucht in gevoelsarmoede en in halsstarrigheid. Ervaring als actrice had ze niet. Regisseur Smitsman: “Op grond van haar blik, uitdagend en introvert tegelijk, vertrouwde ik haar de rol toe.“

Twee elementen ontbreken. De vader van het meisje komt nooit ter sprake. Scenarioschrijver Ribbens: “Dat is geen statement over het eenoudergezin, het is een realiteit. De vader is blijkbaar al heel lang weg, die speelt gewoon geen rol.“

Verder blijkt pas in de laatste aflevering dat dit meisje lijdt aan een gedragsstoornis. Smitsman: “Iemand gestoord noemen schept afstand, het ontslaat van de drang tot identificatie.“ Ribbens: “Is ze gestoord, of is ze een erg lastige puber? Die scheidslijn is dun.“

En het eind? Zwartgallig, meent Ribbens; ze is vrij maar “nu begint het leven echt. Mét alle ellende“. Optimistisch, zegt Smitsman, want “we zíén haar nadenken. En dus zal het anders gaan dan zoals het gegaan is.“

Fok jou! vanavond de eerste van vijf afleveringen, telkens op dinsdag, Ned. 3, 23.00-23.30 uur.