Capote (2)

Aan het einde van de film Capote zien we Truman Capote in gedachten verzonken per trein naar huis terugkeren. Hij moet ten prooi zijn geweest aan de tegenstrijdigste gevoelens. Triestheid vanwege de recente executie van twee bekenden, Perry Smith en Dick Hickock, blijdschap over het boek, In Cold Blood, dat hij nu eindelijk over hen en hun moorden kon publiceren. Wat hij nog niet wist, was dat voorbij de horizon een andere tragedie, waarin hij zelf de hoofdrol zou spelen, op hem wachtte.

Op de vele foto's met Capote zie je hem nogal eens afgebeeld met Bill en Babe Paley, een prominent echtpaar uit de Amerikaanse geldadel. Paley was directeur van de omroepmaatschappij CBS. “We were a great little trio“, zei Capote over deze vriendschap.

Twintig jaar lang reisde hij met hen over de hele wereld en bezocht hij hun huizen op Long Island en Jamaica. Via hen maakte hij kennis met de internationale jet set. Maar in 1975 was het opeens afgelopen. Capote publiceerde in Esquire het verhaal La Côte Basque, waarin hij allerlei geheimen verraadt van zijn beroemde vrienden.

Hij beschrijft hoe een man na een overspelig avontuurtje als een razende het menstruatiebloed van zijn minnares uit de lakens probeert te wassen. Hij is in paniek, zijn vrouw kan elk moment terugkeren. Die man was Bill Paley.

Barbara Paley belde haar vriendin Slim Keith toen ze het verhaal had gelezen.

“Wie denk je dat het is?“ vroeg ze.

Slim hield zich op de vlakte, ze wist dat Barbara aan kanker leed, ze wilde haar niet nog ongeruster maken. Toen zei Barbara: “Ik weet niet wie de vrouw is, maar ik weet misschien wel wie de man is.“

Daarmee was de ondergang van Capote ingeluid. De meeste van zijn rijke vrienden wilden nooit meer iets met hem te maken hebben. Capote stortte in en ging ten onder aan de drank en de drugs. Dat verhaal is bekend, maar raadselachtig blijven de motieven van Capote. Waarom schond hij zó opzichtig het vertrouwen van zijn beste vrienden? Was het naïviteit, onverschilligheid, of misschien een afkeer waarvan hij zich nooit bewust was geweest?

Tegen zijn biograaf Gerald Clarke, die hem vóór de publicatie had gewaarschuwd, zou hij gezegd hebben: “Ze zijn te stom, ze zullen niet weten wie wie is.“ Anderen zeggen dat hij weliswaar zeer gesteld was op Barbara Paley, maar haar man nooit gemogen had.

Mijn theorie is dat Capote als schrijver in een diepe, creatieve crisis was beland. Hij wist na In Cold Blood niet meer waarover hij moest schrijven. Pure verbeeldingskracht was nooit zijn fort geweest, hij had de rauwe werkelijkheid als materiaal bitter nodig. Daarom ook was hij aan In Cold Blood begonnen. Nu leek hij opnieuw unieke stof in handen te hebben: de nooit beschreven wereld van de mondaine elite. Hij had niet verwacht - dat gaf hij later ook wel toe - dat ze zó verontwaardigd zouden zijn.

Ook zijn collega's keurden zijn indiscretie af. Schrijvers hoeven geen vriendschappen te verwoesten om te schrijven, vond zijn vriend William Styron, als je je vrienden zó afbeeldt kun je een soort wraak verwachten. “En die kreeg hij.“

Capote was weer terug bij af: het eenzame jongetje uit Alabama dat zich in de steek gelaten voelde.