Amerikanen vrezen ook de Fransen

Amerikaanse telecomgeheimen in Parijs, havens in handen van Dubai en een goedkope Chinese munt. De VS voelen zich bedreigd en ondernemen protectionistische acties.

Welke vragen willen analisten beantwoord hebben over de overname van het Amerikaanse telecombedrijf Lucent door de Franse concurrent Alcatel? Ten eerste: hoe het is gesteld met het Engels van de 56.000 Franse werknemers? Ten tweede: kan het fusiebedrijf de groeiende Chinese concurrentie aan? En als minst belangrijke vraag: gaan Amerikaanse politici eigenlijk wel akkoord met de miljardendeal?

Dit zijn de tijden van het opvlammende economisch patriottisme en nationalisme. In Europa en in de Verenigde Staten. Nadat de producenten van telecomapparatuur afgelopen vrijdag berichten over een transatlantische overeenkomst ter waarde van 13,6 miljard dollar (11 miljard euro) beaamden, vond het politieke zoeklicht direct mogelijke gevaren voor de Amerikaanse nationale veiligheid.

Lucents onderzoeksdivisie, Bell Labs, ontwikkelt niet alleen technologie waarmee de mobiele beller naar alarmnummer 911 snel gevonden kan worden, de divisie met 9.000 werknemers werkt ook in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Veiligheid en van inlichtingendiensten. Is het wel verstandig als de Fransen daar de beschikking over krijgen?

Er komt diepgravend onderzoek naar deze kwestie en dus naar de overname, daar twijfelen veiligheidsexperts niet aan. Het zou ook niet verbazen, in deze tijd van telkens terugkerend rumoer over Amerikaanse bedrijfsgeheimen in buitenlandse handen.

Gebruikelijk is dat dit onderzoek wordt uitgevoerd door de overheidscommissie voor buitenlandse investeringen in de Verenigde Staten. Hoe meer weerstand er tegen buitenlandse investeringen is, hoe meer deze commissie onder vuur komt te liggen. Senatoren willen strengere regels en meer inzicht in de bevindingen van de commissie. Het gevolg is dat buitenlandse investeerders afkerig worden van de VS. Lobbygroepen en zakenbanken als Goldman Sachs en JP Morgan, die aan overnames verdienen, bestoken dan ook de invloedrijke Republikeinse senator Richard Shelby, die het Congres een veto wil geven over elke buitenlandse investering in de VS.

De lijst met ondernemingen die last ondervinden van de protectionistische wind groeit. Die wind komt uit het Congres waarvoor in november verkiezingen zijn.

Vorige maand maakte havenbedrijf Dubai Ports World, eigendom van de Verenigde Arabische Emiraten, rechtsomkeert na de opwinding in het Congres over de aankoop van zes Amerikaanse haventerminals. Moslimterroristen zouden containers met nucleaire wapens eenvoudig in de VS aan land kunnen brengen. Dubai verkoopt de terminals nu door aan een Amerikaans bedrijf. Daar bleef het niet bij. Dubai International Capital wil het Britse Doncasters overnemen, dat in de Amerikaanse staat Georgia onderdelen voor de Joint Strike Fighter maakt. Het bedrijf uit de Emiraten stelt zijn overname nu met twee maanden uit.

De Amerikaanse angst voor pottenkijkers betreft niet alleen Arabische landen. Zo loopt er een onderzoek naar de overnameplannen van een Israëlische dochter van softwareproducent Sourcefire die regelmatig zaken met het Pentagon doet.

China staat hoog op de lijst van verdachte pottenkijkers.Twee senatoren die de Amerikaanse economie willen afschermen van in hun ogen oneerlijke Chinese concurrentie, de Republikein Lindsay Graham en de Democraat Charles Schumer, waren de afgelopen week in Peking. Zij willen dat China zijn munt fors revalueert om de Chinese export duurder en de Amerikaanse import goedkoper te maken en daarmee het Amerikaanse handelstekort met China, dat al is opgezwollen tot 200 miljard dollar, te verkleinen. Het dreigement van de twee senatoren aan de machthebbers in Peking is even eenvoudig als protectionistisch: blijft de yuan zo goedkoop, dan volgt een Amerikaanse strafheffing van 27,5 procent op alle import uit China. Dat is, zo denken beide politici, een krachtig middel om de Amerikaanse economie te beschermen tegen negatieve buitenlandse invloeden.

Uitgerekend de landen die hun eigen economie het meest willen afschermen, Amerika en Frankrijk, zien er geen been in om zelf wel elders overnames of fusies te doen. Het Amerikaanse Lucent en het Franse Alcatel zijn het jongste voorbeeld. Ze moeten wel, want ze voelen de hete adem in de nek van hun nieuwe hightechconcurrenten zoals Huawei en ZTE. En die komen uit China.

Rectificatie / Gerectificeerd

In het kadertje Lucent en Alcatel hebben al vijf jaar fusieplannen (27 maart, pagina 10) staat dat analisten menen dat Lucent Alcatel overneemt. Er had moeten staan: Alcatel neemt volgens analisten Lucent over.