Wijzen naar het Oosten

Deze week kreeg het 'Roemenië en Bulgarije Fonds' een beursnotering. Wat zijn de voors en tegens van beleggen in twee Oost-Europese landen in opmars?

Op de ranglijsten van beleggingsfondsen scoren de fondsen die zich richten op de economiën ten oosten van Duitsland steevast hoog de laatste jaren. De eastern europe fondsen, de emerging europe fondsen en alle fondsen die in naam daarop lijken, winnen om die reden aan populariteit.

Het overzicht van fondsenvolger Morningstar telt er liefst 84, en die noteren in de afgelopen vijf jaar een gemiddeld rendement van bijna 250 procent. Ter vergelijking: de AEX-index scoorde in dezelfde periode ietsje meer dan 1 procent.

Sinds donderdag is er op de Amsterdamse beurs een nieuw Oost-Europees beleggingsfonds genoteerd: het MEI-Roemenië en Bulgarije Fonds. Maar waag het niet om dat zo aan te duiden.

'Wij gebruiken de naam Oost-Europa niet', zegt directeur Richard de Rooy van MEI-Fondsenbeheer uit Lochem streng. 'Dat is een gekke benaming, want Oost-Europa loopt van Berlijn tot Vladivostok. Wij hebben misschien wat saaie namen gekozen voor onze fondsen maar ze zijn wel duidelijk.' Dat klopt want het Roemenië en Bulgarije Fonds belegt in Roemenië en Bulgarije. Het andere beleggingsfonds dat De Rooy leidt heet al even onmiskenbaar het Tsjechië en Slowakije Fonds.

Niet altijd heeft het bedrijf van De Rooy een consequent benamingsbeleid gevolgd. Middle Europe Investments (MEI) heette tot 2002 Oost Europa Participaties.

Volgens De Rooy (51) is de kern van de topografische beleggingsdicsussie dat veel 'Oost-Europa'-fondsen zich ook op Rusland en Turkije richten. Nog afgezien van de vraag of die landen wel in Oost-Europa liggen, moet de belegger die 'er maar bij willen hebben'. Deze twee landen hebben volgens De Rooy een veel minder stabiel politiek klimaat, wat de economie er ook grilliger maakt. Zonder de naam te noemen geeft De Rooy het voorbeeld dat hij kent van een grote internationale bank uit Zürich. 'Die zat ooit voor 60 procent in Yukos. Ik bedoel maar.'

Nee, dan Roemenië en Bulgarije. De landen van Gheorge Hagi en Hristo Stoitsjkov. Voor niet-voetballiefhebbers bieden deze twee landen uit de Zuid-Oosthoek van Europa ook heel wat moois voor beleggers. Volgens De Rooy zijn daar wel vier aanwijzingen voor. Beide landen:

1. hebben een economische achterstand die ze snel aan het inlopen zijn. De economische groei ligt de laatste jaren tussen de 5 en 8 procent;

2. hebben een stabiele regering;

3. worden lid van de Europese Unie. Een precieze datum is nog niet genoemd, maar 'minister Bot heeft al eens 1 januari geroepen', aldus De Rooy;

4. zullen daarna overstappen op de euro.

Vooral de toetreding tot de EU moet tot veel bedrijvigheid leiden, denkt De Rooy. 'Dat zal een zekere economisch bescherming met zich meebrengen, en na invoering van de euro ook een stabieler monetair beleid.' Het EU-lidmaatschap zal veel buitenlandse investeringen aantrekken, zo zag MEI ook in Tsjechië en Slowakije gebeuren, die al tot 'Europa' behoren.

Economische groei zal zeker een opleving van de effectenbeurzen van Boekarest en Sofia teweeg brengen. Sterker: die is al vijf jaar aan de gang (zie grafiek). Maar De Rooy rekent op een verdere opmars. 'Een rendement van ten minste 10 procent per jaar moet mogelijk zijn, en het zal me niet verbazen als dat meer dan 20 procent zal zijn.'

Maar er moet nog wel wat gebeuren. Vooral de beurs van Bulgarij is nog 'wat minder ontwikkeld'. 'Daar staan wel 500 bedrijven op, en het heeft een totale beurswaarde van 4,5 miljard euro.' In het eerste jaar, waarschuwt De Rooy, zal het rendement overigens minder zijn, want 'we zullen het geld dat we deze week hebben opgehaald echt niet in één keer wegzetten. De beurs zal gek opkijken als er opeens een vreemde Nederlander komt die voor 25 miljoen euro aandelen gaat inslaan.'

Fondsbeheerder Taron Ganjalyan van Delta Lloyd heeft waardering voor het nieuwe fonds en wenst ze succes, maar ziet ook wel risico's voor het beleggen in twee specifieke landen. Ganjalyan (31) is de baas van het Delta Lloyd Donau Fonds, dat in vijf landen belegt: Polen, Hongarije, Tsjechië, Rusland en Turkije (De Rooy: 'De Donau heeft in mijn bosatlas een heel andere loop.'). Met deze bredere portefeuille ziet hij twee belangrijke voordelen. 'Wij spreiden ons risico veel meer en bieden een aantrekkelijker fonds voor de meer algemene belegger.' Wie in één of twee specifieke landen belegt, zegt Ganjalyan, moet zich daar wel diep in hebben verdiept, om te weten wat hem daar te wachten staat.

Maar ook de fondsmanager van Delta Lloyd is optimistisch over het algemene beleggingsklimaat in 'Centraal- en Oost-Europa', waar de economische groei overal indrukwekkend is. Toch ziet hij ook risico's, vooral in twee landen waar het Donau Fonds niet in zit... Roemenië en Bulgarije.

Ganjalyan: 'De beurzen zijn daar niet erg goed ontwikkeld. Het is moeilijk om daar grote belangen op te bouwen, en vooral om die vervolgens weer liquide te krijgen.' En hij ziet in beide landen politieke risico's. 'Ik vind dat ze achterlopen op het Europese proces. Ja, ze zijn voorlopig toegelaten tot de EU. Maar de datum van toetreding is erg onzeker.'