Siena Il Campo

Alle straten leiden naar het veld: Il Campo. De laatste veertig meter zijn meer een vrije val dan een wandeling. Via stegen onder de huizen duikt men in de rode zitkuil van de stad die de vorm heeft van een halve cirkel. De aflopende kom omarmt, de harmonie is perfect.

Kinderen jagen achter duiven aan, volwassenen liggen op de door de zon verwarmde terracotta tegels en genieten van het gesloten gevel-decor dat de boze buitenwereld buiten sluit. Zoals overal in te druk bezochte steden geldt ook hier dat het plein eigenlijk op zijn mooist is in de winterzon. Dan, in het laagseizoen, zijn de patronen in de bestrating veel beter zichtbaar. De bruine, gele en zalmkleurige gevels komen minstens zo goed uit bij een bewolkte als bij een blauwe hemel. Zo groot als de aantrekkingskracht van het plein op de toeristen is, zo opvallend afwezig zijn de reclameborden. Want hier regeert de dictatuur van de streng verantwoorde smaak. Alle luifels van de winkels zijn bruin en uithangborden zijn beschreven met historiserende sierletters. Terwijl overal in Italië het plein wordt gedomineerd door een kerk, schitteren de kerken hier door afwezigheid. Het enige kleine teken van religieus leven leunt bescheiden aan tegen het imposante Palazzo Pubblico, de machtsbasis van het stedelijk bestuur met zijn 88 meter hoge Torre del Mangia. Al in de Romeinse tijd was dit de plek waar de stedelingen samenkwamen. Hier bevond zich het Forum Romanum van Siena, zusterstad van Rome die volgens de legende in de achtste eeuw voor Christus werd gesticht door Senius, de zoon van Remus. Op het plein, zoals overal in Siena, herinnert het stadswapen met de wolf die Romulus en Remus zoogde aan deze simultane ontstaansgeschiedenis met Rome. De grootste rivaal van Siena was echter Florence. En dat wordt zelfs weerspiegeld in het verschil tussen Il Campo en Piazza della Signoria in Florence. Worden daar de mensen overschaduwd door de goddelijke beelden, hier in Siena ontbreken de beelden of zijn ze kleiner dan de mensen. Is Piazza della Signoria hoekig en vol doorkijkjes, hier is het plein uit elke hoek met één blik te overzien. Verzorgen in Florence de kunstenaars het spektakel, op Il Campo is het volk daarvoor verantwoordelijk, met de wereldberoemde paardenrace Il Palio. Vroeger slechts één keer per jaar, maar om de toeristen tegemoet te komen nu twee keer per jaar, op 2 juli en 16 augustus, wedijveren 10 van de 17 contrade of buurten met elkaar om Il Palio, het vaandel. Paarden, niet gezadeld en vaak gedrogeerd, worden door ruiters twee minuten rondgejaagd over een met zand bedekt parcours. Op de binnenplaats en de tribunes tegen de huizen zit het opeengepakte publiek. En in de kranten spreekt men de volgende dag schande van de wijze waarop de dieren bovennatuurlijke capriolen moeten verrichten om hun benen niet te breken.