Protesteren in het proftennis helpt niet meer

Op het tennistoernooi van Key Biscayne, in Florida, wordt deze week een elektronisch hulpmiddel ingezet. Hawk-Eye registreert of de bal in is of uit. Niet iedereen is enthousiast.

Raemon Sluiter verloor deze week voor het eerst in zijn carrière een punt door toedoen van een computersysteem. De Chileen Nicolas Massu maakte in zijn partij tegen de Nederlandse tennisser in de eerste ronde van Key Biscayne gebruik van Hawk-Eye. Op het beeldscherm werd voor alles en iedereen duidelijk dat de scheidsrechter een fout had gemaakt. Het punt dat even voor Sluiter was, ging naar Massu. Protesteren hoeft in het proftennis niet langer, wie twijfelt aan de beoordeling van een lijnrechter kan voortaan reclameren.

Het toernooi van Key Biscayne kent deze week de primeur in het internationale profcircuit. Hawk-Eye, wat haviksoog betekent en tegelijk verwijst naar diens Britse uitvinder Paul Hawkins, kan precies registreren of een bal in of uit is. Met acht camera's worden snelheid en richting van de bal vastgelegd. De camera's zijn gekoppeld aan computers die de beelden omzetten in animaties.

Spelers mogen tijdens het 'vijfde grandslamtoernooi' twee keer per set - en nog eenmaal in een tiebreak - een challenge aangaan. Het hele stadion kijkt vervolgens met de tennissers en de arbiter mee naar een groot beeldscherm. Daarmee moet de kritiek op falende lijnrechters in de toekomst gaan verstommen. Zover is het overigens nog lang niet, want vooralsnog wordt het kostbare systeem slechts spaarzaam gebruikt. Het installeren van Hawk-Eye op een tennisbaan kost circa 25.000 euro.

De Association of Tennis Professionals (ATP) stelt het gebruik van 'de elektronische scheidsrechter' om verschillende redenen (nog) niet verplicht. Behalve de hoge kosten vormt de twijfel over honderd procent nauwkeurigheid van het systeem een nadeel. Zo wil de toernooiorganisatie van Wimbledon nog verder experimenteren voordat ze het haviksoog toelaat op het 'heilige' gras in Londen. The All England Club houdt nog even vast aan de zogenoemde Cyclops, een kastje dat met behulp van infrarood vaststelt dat een opslag uit is en dan een piepje geeft.

Ook op het gravel van Roland Garros zal dit jaar geen Hawk-Eye worden geïnstalleerd. De scheidsrechter moet in Parijs nog steeds op zijn eigen waarneming afgaan. De Fransen zien dat niet als een probleem. Volgens hen is namelijk geen systeem nauwkeuriger dan kijken naar de afdruk van de bal op het gravel.

De proftennissers zijn verdeeld over het invoeren van elektronische hulpmiddelen. Zo liet de nummer één van de wereld, Roger Federer, weten absoluut geen voorstander te zijn van deze vernieuwingsdrang. 'Ik hoop dat ik hier in Key Biscayne zolang mogelijk op een buitenbaan kan spelen. Dan heb ik niets te maken met dit systeem', stelde de Zwitser deze week in de Verenigde Staten.

Ook zijn Russische collega Marat Safin ziet niets in Hawk-Eye. 'Welke genie is met dit voorstel gekomen? Er zijn duizenden manieren om tennis aantrekkelijker te maken, videoherhalingen horen daar niet bij.'

De Amerikanen denken daar anders over. Ze zijn bij het American football allang gewend aan het gebruik van elektronische hulpmiddelen. In de VS moet sport voor het publiek ook entertainment zijn.

Gespannen wachtte het publiek woensdag tijdens de eerste partij tussen Jamea Jackson en Ashley Harkleroad af. Een uur lang werd Hawk-Eye niet geraadpleegd. Maar in de eerste game van de tweede set schreef de modale speelster Jackson geschiedenis door voor het eerst tijdens een officiële wedstrijd de hulp van camera's en computers in te roepen. Binnen enkele seconden gaf het systeem Jackson ongelijk. 'Ach, ik wilde gewoon de eerste zijn', zei ze lachend na afloop tijdens haar persconferentie. 'Niets beter dan de eerste zijn. Ik zat er helaas naast.'

Tijdens de zes wedstrijden die woensdag op het centre court van Key Biscayne werden gespeeld, werd veertien keer een beroep gedaan op Hawk-Eye. Sluiter had de primeur kunnen hebben door als eerste Nederlander op de ATP-Tour het systeem in te schakelen. Het zou de Nederlander in zijn kansloze strijd met Massu weinig geholpen hebben. De Chileen schakelde Hawk-Eye wel met succes in en plaatste zich in twee sets voor de volgende ronde.