Liefdesgeschiedenis van een man met zichzelf

Capote vertelt de roerige liefdesgeschiedenis van een man met zichzelf en zijn werk. De man is Truman Capote en het werk dat we hem zien scheppen is In Cold Blood - allebei wereldberoemd geworden. Die feiten geven de film extra gewicht en glans en het knappe van regisseur Bennett Miller is dat hij niet onder de druk daarvan is bezweken. Hij heeft van Capote een magistrale film gemaakt - magistraal in de betekenis dat de kunstenaar meester is over zijn materiaal. Des te verbluffender dat Miller dit heeft kunnen doen in zijn eerste speelfilm.

De meeste aandacht voor de film is uitgegaan naar hoofdrolspeler Philip Seymour Hoffman. Hij heeft een Oscar en nog een handvol andere prijzen voor zijn rol gekregen en eerbiedig lovende kritieken. Hij verdient het allemaal. Zijn vertolking van de verwijfde en hypersensitieve schrijver is een staaltje method acting dat zijn weerga niet kent. Hij is twintig kilo afgevallen voor zijn rol, heeft uren gekeken naar opnamen van Truman Capote, heeft zijn stembanden zowat opgevouwen om Capotes zuidelijke tongval zo ijl mogelijk te doen klinken. Hij rookt als een oude diva.

Maar de film verdient tenminste evenveel aandacht. In trefzekere scènes, uitgebalanceerd en zonder poeha, slaagt Miller er namelijk in twee tegengestelde werelden te verbeelden, en nog twee voorbije werelden ook. De New-Yorkse literaire jetset van de jaren vijftig roept hij op via een paar rokerige bijeenkomsten die compleet worden gedomineerd door de witty Capote. Hier zet hij wereld en man ineens neer. We zien niet alleen zijn omgeving, we zien ook hoe hij volkomen afhankelijk is van die omgeving die op het eerste gezicht meer afhankelijk van hem lijkt.

Deze mondaine man, verslaafd aan lofprijzingen, reist naar boers Amerika waar hij de stof denkt te vinden voor een nieuw soort boek dat hij wil schrijven, literaire non-fictie, over een gruwelmoord op een braaf gezin. Ook die stugge wereld komt onder Millers handen tot leven, vooral in de personen van sheriff Dewey (Chris Cooper) en zijn vrouw (Amy Ryan).

De omwenteling komt als de daders gegrepen worden en Capote transformeert van een ijdeltuit naar een bloedhond. Hij weet dat de jongens (met name de neurotische, gekwelde Perry) de sleutel vormen tot het succes van zijn boek. Hij weet ook dat ze daarvoor ter dood moeten worden gebracht. De vertrouwensrelatie die hij met Perry (Clifton Collins jr.) opbouwt is even onbaatzuchtig als die tussen een vampier en een maagd. En uiteindelijk even schadelijk voor schrijver als personage.

Bas Blokker

Film

Capote

Regie: Bennett Miller. Met: Philip Seymour Hoffman, Catherine Keener, Clifton Collins jr., Chris Cooper. In: Tuschinski, Amsterdam; Louis Hartlooper, Utrecht. *****

Bekijk de trailer van Capote via www.nrc.nl/film