Economische deelname Duits integratieproces

Wat wil Hein Klemann nu eigenlijk zeggen in zijn opinieartikel `Nederland verliest positie in Europa` (NRC Handelsblad, 21 maart).

Hein Klemann schrijft daarin dat het economische en politieke soortelijk gewicht ten opzichte van het `machtigste` land van Europa (Duitsland) afneemt, evenals de `bijzondere welwillendheid` van dat land ten opzichte van Nederland.

Het artikel benadrukt de economische deelname van Nederland aan het Duitse integratieproces vanaf eind 19de eeuw, terwijl het er politiek buiten bleef. Gelukkig maar, is een wat obligatie eerste reactie, maar wat zou politieke integratie op dit moment aan voordelen opleveren?

Onder de toenemende globalisering en vrijhandel binnen de EU worden nadelen van geografische ligging niet verholpen door politieke integratie. Nederland ligt verder van de veronderstelde Duitse `core` dan het achterblijvende Ruhrgebied. Dit zou niet anders zijn indien Nederland integraal onderdeel van Duitsland was.

Zou Zwitserland beter af zijn als onderdeel van Duitsland? En is de economische integratie met Duitsland niet veel minder eenzijdig geweest dan wordt gesuggereerd in het artikel?

Grote (gedeeltelijk) Nederlandse ondernemingen als Philips, Unilever en Shell waren altijd veel minder eenzijdig georiënteerd op Duitsland dan een bedrijf als SHV, dat zijn oorsprong heeft in de steenkolenhandel met Duitsland.

Dat de `bijzondere welwillendheid` - als die al ooit bestaan heeft en niet meer is dan rationeel gedrag voortkomend uit economisch eigenbelang - verandert onder invloed van wijzigingen in economische krachtsverhoudingen, is niet meer dan logisch.

    • Jan-Willem Kruisinga Bloemendaal