Kamp erkent rol militairen bij arrestaties

Na acties van Nederlandse commando's in Zuid-Afghanistan zijn ten minste zeven arrestanten door de Amerikanen overgebracht naar de omstreden Amerikaanse Bagram-gevangenis.

Dat blijkt uit uitspraken van minister Kamp (Defensie), gisteren in de Tweede Kamer. Over de Bagram-gevangenis bestaat het vermoeden dat er wordt gemarteld.

De minister antwoordde dit op mondelinge vragen van het PvdA-Kamerlid Koenders, naar aanleiding van een publicatie in NRC Handelsblad dit weekeinde over de activiteiten van Nederlandse commando's in Zuid-Afghanistan.

Bij een vijftal “incidenten', alle in januari en februari van dit jaar, zijn in totaal 21 arrestanten gemaakt - steeds door met door Nederlandse patrouilles meereizende Amerikaanse militairen. “Onze werkafspraken met de Amerikanen hielden in dat indien de Nederlandse special forces zouden stuiten op terroristen, deze personen door de Amerikanen zouden worden gearresteerd of afgevoerd“, aldus Kamp.

De troepen die bekend staan als “speciale eenheden', hebben eind vorige week hun missie in Kandahar, die deel uitmaakte van de Operation Enduring Freedom, beëindigd, maakte de minister bekend. Daarom voelde hij zich, zei hij, gerechtigd om details te verstrekken over incidenten die eerder maar zeer ten dele bekend waren, en ook niet eerder in vertrouwelijke briefings aan Kamerleden waren meegedeeld.

Direct na Kamps verklaring lieten CDA en PvdA weten zich niet te kunnen vinden in de opvatting van de minister dat Nederland voor de gearresteerde Afghanen geen verantwoordelijkheid draagt. Beide partijen willen dat Nederland nagaat wat er van hen geworden is.

De PvdA dringt daarnaast aan op een regeling waarbij de regering verplicht wordt incidenten met Nederlandse militairen te melden, desnoods vertrouwelijk. Kamp beloofde dat de “special forces' die in Afghanistan blijven om te helpen bij de opbouw van de Nederlandse missie in de provincie Uruzgan, geen arrestanten meer aan de Amerikanen zullen overdragen.

Nederland mag de gevangenen die het maakt in Afghanistan niet uit handen geven, noch aan de Amerikanen, noch aan de Afghanen. Dat schrijft de juriste Liesbeth Zegveld, specialist op het gebied van oorlogsrecht, vandaag op de opiniepagina in deze krant. De gevangenen moeten volgens haar worden ondergebracht in een lokale detentiefaciliteit in Afghani-stan onder Nederlands gezag of tijdelijk (voor de duur van het conflict) worden overgebracht naar Nederland. Alleen dan neemt Nederland zijn plichten onder het internationaal recht serieus.

Aanpak VS: pagina 3

Hoofdartikel: pagina 7

Mensenrechten: pagina 7