'Justitie verleent tbs'ers vaak onterecht verlof'

Het ministerie van Justitie heeft onvoldoende kennis in huis om verantwoord te beslissen of tbs'ers op verlof mogen. Belangrijke informatie uit dossiers die bepalend zijn voor de vraag of Justitie verlof moet verlenen, bereikt de ambtenaren niet die daarover gaan. Mede daardoor krijgen tbs'ers verlof, terwijl er criteria zijn om dat niet te verlenen.

Daarbij gaat het met name om tbs'ers die zich tijdens een verlofperiode onttrekken aan toezicht, of concrete vluchtpogingen ondernemen. Dat bleek gisteren tijdens de verhoren van de onderzoekscommissie TBS-beleid uit de Tweede Kamer. Het onderzoek was uitgevoerd door het Experticecentrum Forensische Psychiatrie (EFP) en moest antwoord geven op de vraag hoe vaak tbs'ers tijdens verloven ontsnappen en vervolgens opnieuw delicten begaan.

Volgens onderzoeker mr. M. Hildebrand van het EFP is het met uitvoeriger dossierkennis van tbs'ers voor klinieken makkelijker vast te stellen voor welke patiënten proefverlof via onttrekking of ontvluchting uitdraait op een mislukking. Op basis van analyses achteraf, met gebruikmaking van patiëntendossiers die niet voorhanden waren toen over het verlof besloten moest worden, oordeelt Hildebrand dat bij de juiste voorafgaande analyses, recidive met ernstige consequenties voorkomen had kunnen worden.

De afgelopen vijf jaar hebben 59 tbs-gestelden, onder wie vier vrouwen, in totaal 62 nieuwe delicten gepleegd. 22 van de delicten gebeurden nadat de tbs'er zich aan een verlof had onttrokken, en drie na ontvluchting uit een kliniek. De meeste delicten werden gepleegd tijdens het verlof of binnen een behandelingstelling. Driekwart van de recidives gaat gepaard met geweld en bij een kwart ging het om een seksueel delict, zo blijkt uit onderzoek van het Expertisecentrum.

Hildebrand concludeert dat met een nieuw te ontwikkelen risicotaxatie veel recidives kunnen worden voorkomen. Onttrekkingen, ontvluchtingen en recidives zouden volgens hem goed te voorspellen zijn met beïnvloedbare factoren als gedrag, alcohol- en drugsgebruik en sociaal gedrag. Als de afgelopen vijf jaar zo'n risicotaxatie was toegepast, hadden volgens Hildebrand dertien van de twintig misdrijven die plaatsvonden na een onttrekking kunnen worden voorkomen.