Mooie chaos

Robbie McEwen heeft voorgerekend dat het in 1991 voor het laatst heeft geregend in de finale van Milaan-Sanremo. Gek dat een renner dat weet. Ik weet bij god niet wat voor weer het was op mijn verjaardag, vorig jaar. Renners van nu zijn wereldburgers, met eeuwige wijsheid. McEwen weet waarom de afdaling van de Cipressa zo'n waagstuk is. Het ligt niet aan de bochten, het ligt aan het wegdek. ,,Het is altijd glad, ook als het niet heeft geregend. Je rijdt op olijfolie. Misschien heeft het te maken met zoutafzetting van de oceaan.'

Zoutafzetting, oceaan, het zijn begrippen die je nooit in de verbeelding van Merckx, Zoetemelk of Gimondi zag opdoemen. Zelfs Jean Nelissen kwam niet verder dan weiland. Hedendaagse wielrenners zijn eerder intellectueel dan stoemper. Dr. Robbie McEwen, of toch bijna. Er rijdt zelfs een net niet gepromoveerde arts mee in het peloton. Wetenschap in voetriempjes, où sont les neiges d'antan. Reken maar dat ze hun talen spreken, al valt dat bij Nederlanders wel eens tegen. Erik Dekker in het Frans komt niet verder dan: pain, boursin, chagrin. Hij is er niet minder minzaam om.

Dat een intellectueel ook kan afzien, bewijst Robbie McEwen. De Australiër heeft in de Tirreno-Adriatico zes dagen met een gebroken (vijfde) rib rondgereden. En wat zei hij in de krant? ,,Pijn is maar pijn.' McEwen wil niet ontbreken in Milaan-Sanremo. Hij gaat voor de overwinning.

Pijn is maar pijn, daar denkt Oscar Freire anders over. De Spanjaard zegt van zichzelf dat hij het ongeluk aantrekt. Lange tijd sukkelde hij met de rug, afgelopen jaar ging het mis met het zitvlak. ,,Er ligt een vloek op mijn carrière.' Idiote uitspraak voor een renner die drie keer wereldkampioen is geworden en Milaan-Sanremo heeft gewonnen. Hoe zou zijn carrière er dan uitgezien hebben zonder vloek? Zes WK-titels? Zeven keer de Amstel? Tien keer Ronde van Vlaanderen? De palmares van Merckx, Moser en Raas bij elkaar? Serieus blijven, Oscar!

Freire heeft wel verstand van koersen. Hij weet hoe je de eerste lenteklassieker moet winnen: de Cipressa met de eerste vijftig over; de Poggio met de eerste twintig over; de laatste twee bochten op de Via Roma haarscherp aansnijden. Wat overblijft, sterft in het wiel. Oscar Freire: kanshebber

Er zijn nog tweehonderd kandidaten voor de zege, want Milaan-Sanremo is de zotste klassieker van het jaar. Nu al helemaal. Vroeger was Milaan-Sanremo zowat de echte start van het wielerseizoen. Nu zitten de meeste renners al twee maanden op de fiets. Het hele peloton staat scherp als een mes. Gooi daar de rugwind van de Rivièra en de kracht der zotheid van een paar Italianen tegenaan, en het peloton weet niet meer of het van voren of van achteren fietst.

Milaan-San Remo is de klassieker met de mooiste chaos. Bloembakken, vuilniszakken, drollen, gebak, honden en katten, het kan zich zomaar midden op de weg bevinden. In een razende afdaling zelfs. Om het met de woorden van McEwen te zeggen: ,,Italianen leven buiten, zij laten alles rondslingeren.' Voor oud-winnaar Andrei Tsjmil is Milaan-Sanremo gewoon bobsleeën: ,,Je kunt alleen nog bidden.'

Milaan-Sanremo is een klassieker voor poëten, streekromanciers en landschapschilders. Ouwe stadjes, ouwe mannetjes, ouwe rennerskoppen, ouwe vrouwen en kinderen, het kronkelt en wemelt door elkaar. Maar opeens wenkt nieuw leven, in de onvergetelijke wulpsheid van de Via Roma.

Een klassieker van mooie namen ook: Capo Mele, Capo Berta, Cipressa, Poggio, het klinkt zoveel verhevener dan de Kwaremont en het Bos van Wallers. Milaan-Sanremo is de mocassin onder de klassiekers. Je kleedt je er anders voor dan voor de Ronde van Vlaanderen en Parijs-Roubaix. De Amstel Goldrace? Een lompenkoers!

Het mooiste is nog dat renners op leeftijd Milaan-Sanremo kunnen winnen. Het is tijd voor een oudje op het podium. Tom Boonen, Thomas Dekker, Philippe Gilbertleuk dat ze er zijn, maar het geweld van de youngsters moet niet te eentonig worden. Ik wil ook nog eens een diepe, kalende dertiger in vreugdetranen zien uitbarsten. Zo'n veteraan voor wie alles de laatste keer is. Het succes wordt mij iets te jong, in het peloton. Ik mis de ouwe mannentriomf van een Gilbert Duclos-Lasalle. Dat mooie gelooide hoofd vooral. Die blik van negentiende eeuwse slagvelden.

Erik Dekker weet wat hem te doen staat.