VS en Iran willen over Irak praten

Iran en de VS willen met elkaar praten over het verbeteren van de situatie in Irak. Volgens de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Condoleezza Rice kunnen zulke gesprekken 'nuttig' zijn. Ze benadrukte evenwel dat geen sprake zal zijn van 'onderhandelingen'.

Het hoofd van de Iraanse Nationale Veiligheidsraad, Ali Larijani, zei gisteren in Teheran dat om Iraanse betrokkenheid is gevraagd door een van shi'itische facties in Irak, die zijn betrokken bij de benoeming van een nieuwe premier. Over de shi'itische kandidatuur van Ibrahim Jaafari bestaat in Bagdad grote onenigheid, volgens waarnemers niet alleen tussen shi'ieten enerzijds en soennieten en Koerden anderzijds, maar ook binnen het shi'itische blok zelf.

De aankondiging van een mogelijk Iraans-Amerikaans gesprek kwam gisteren op een moment dat de Amerikaanse strijdkrachten een luchtoffensief waren begonnen tegen sunnitische toevluchtsoorden rond de stad Samarra, naar eigen zeggen het grootste in zijn soort sinds het begin van de oorlog. Aan de operatie, met de inzet van zo'n zestig helikopters, nemen ook Iraakse eenheden deel. Vanochtend werd de arrestatie van tientallen rebellen gemeld. Volgens de Amerikanen zal de gezamenlijke operatie dagen duren.

Minister Rice, in Sydney, benadrukte vanochtend dat het omstreden Iraanse nucleaire programma, waarover de Veiligheidsraad van de VN zich nu buigt, niet zal worden besproken met Iran. Ook Larijani zei dat dat niet ter sprake zal komen. Het gesprek zal waarschijnlijk in Bagdad worden gevoerd door de ambassadeurs.

De toenadering is opmerkelijk omdat Washington juist de laatste dagen heeft herhaald dat Iran, met kernwapens, de belangrijkste bedreiging is voor het Amerikaanse veiligheidsbeleid. Wat betreft Irak is de afgelopen jaren vaak gewezen op de Iraanse invloed op de shi'itische groepen en milities daar.

Ali Larijani zei gisteren dat Iran ingaat op een verzoek van 'onze broeder Hakim' om Iraakse kwesties te bespreken 'met het doel een onafhankelijke regering te bewerkstelligen'. Abdel Aziz Hakim is leider van SCIRI, de grootste shi'itische partij in Irak. Volgens waarnemers wil Hakim met Iraanse inmenging de kandidatuur van Jaafari torpederen, mogelijk om zijn eigen positie te versterken. (AFP, Reuters, AP)