IND moet bij screening zijn

Een ruime meerderheid in de Tweede Kamer wil dat ambtenaren van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) bij de gesprekken zijn die afgewezen asielzoekers en illegalen voeren met vertegenwoordigers van hun landen van herkomst. Deze zogeheten presentaties zijn nodig voor het verkrijgen van een zogeheten laissez -passer. Zonder dat reisdocument kan Nederland de vluchtelingen niet uitzetten.

CDA, VVD, PvdA, SP, GroenLinks, D66 en de christelijke partijen riepen minister Verdonk (Vreemdelingenzaken, VVD) gisteren ter verantwoording over de gang van zaken rond het vertrek van 229 Syriërs - illegalen en uitgeproceerde asielzoekers. Omdat Syrië niet over een diplomatieke missie in Nederland beschikt, kwam er vorige maand een delegatie uit Damascus. Die voerde op kantoren van de Nederlandse IND gesprekken over hun identiteit en nationaliteit met 181 van de vluchtelingen. Bij de eerste 12 gesprekken zat daar een medewerker van de IND bij. Daarna gaven de Syriërs te kennen dat ze dat niet meer wilden omdat de 'gesprekken stroef verliepen', zei Verdonk gisteren. De Kamer vond dat verbijsterend. Het gebeurt op Nederlands grondgebied en u laat u door de Syriërs de wet voorschrijven, kreeg Verdonk van de aanwezige fracties te horen. De minister hield vol dat ze buitenlandse delegaties niet kan dwingen om bij de screening van 'hun onderdanen' een IND-medewerker toe te laten. De oppositiepartijen en D66 vrezen dat als dit niet gebeurt, vluchtelingen kunnen worden gedwongen om hun asielachtergrond te vertellen. Dat zou hen bij hun terugkeer in gevaar kunnen brengen. Verdonk zei dat naast Syrië, ook Suriname en Libanon weigeren een IND'er toe te laten. Volgens de Kamer kan dat alleen als de presentaties op de diplomatieke missies van de landen van herkomst plaatsvinden. Als dat niet het geval is, zoals in het geval van de Syriërs, moet dat standaard wel gebeuren, aldus de Kamer. Ook bestreed Verdonk dat de Syrische inlichtingendienst betrokken zou zijn bij de screening in Nederland. Dat beweert onder meer de mensenrechtenorganisatie Synatic in Parijs. Verdonk zei dat de Marokkaanse ambassadeur dat tegenover haar heeft ontkend. Het debat met Verdonk wordt dinsdag voortgezet.