Israël juicht na 'Jericho'

Israël haalt met geweld gevangenen uit een Palestijnse gevangenis.

Het is verkiezingstijd en premier Olmert laat zien dat hij hard kan optreden.

Het triomfantelijke 'Hebbes', waarmee de grootste krant van Israël gisteren de arrestatie van zes Palestijnen die vast zaten in de gevangenis van Jericho aankondigde, vat de stemming in Israël goed samen. De Arabische wereld en de Palestijnen mogen verrast, verbaasd of verontwaardigd zijn over de bestorming van de gevangenis in de oudste stad ter wereld, de meeste Israëliërs zijn zeer tevreden dat de verdachten van de moord op een Israëlische minister in 2001 nu opgesloten zitten in extra-bewaakte gevangenissen in Haifa en Beersheva.

De internationale politieke fall-out van de negen uur durende, spectaculaire bestorming en de arrestatie, waarbij drie Palestijnse agenten werden gedood, zal voor Israël beperkt blijven. Hoewel de Europese Unie kritisch reageerde, was Israël niet tot actie overgegaan als Groot-Brittannië en de Verenigde Staten niet hadden besloten uit politieke en veiligheidsoverwegingen hun waarnemers uit de gevangenis van Jericho terug te trekken.

Deze waarnemers zagen in het kader van in 2002 gemaakte internationale afspraken toe op de gevangenhouding van Ahmed Sa'adat en vijf andere speciale gevangenen. Sa'adat wordt als secretaris-generaal van het communistische Volksfront voor de Bevrijding van Palestina verantwoordelijk gehouden voor de aanslag op minister Rehavam Ze'evi in 2001. Hij is nooit veroordeeld.

Israël stemde destijds tegen heug en meug in met de opsluiting van de 'terroristen' in een Palestijnse gevangenis, maar de Palestijnen wilden laten zien dat zij ook in staat waren 'criminelen' op te pakken. Dat Sa'adat lid was van een Palestijnse splintergroepering maakte dit voor de Palestijnse Autoriteit ook een stuk gemakkelijker.

De Israëlische regering en het leger begrepen vorige week al dat zij een kans kregen de vijf communisten en de organisator van een grote wapensmokkel te pakken toen de Britse en Amerikaanse consuls in Jeruzalem een brief schreven aan de Palestijnse president Abbas.

In die brief verklaarden zij zich zorgen te maken over de veiligheid van de waarnemers en over plannen van de toekomstige Palestijnse premier Haniyeh van Hamas om Sa'adat vrij te laten. Nadat president Abbas in de ogen van de Britten niet goed reageerde op deze brief werden de waarnemers gisteren om negen uur 's ochtends teruggetrokken. Om vijf over negen kwam een grote Israëlische legermacht met tanks, bulldozers en helikopters in actie met het bekende resultaat. Volgens regeringswoordvoerders wilde Israël niet riskeren dat Sa'adat en de anderen op vrije voeten zouden komen.

De Palestijnse communisten reageerden furieus. In de Gazastrook en op de Westelijke Jordaanoever uitten zij hun woede met de ontvoering van in totaal elf buitenlandse hulpverleners, leraren en journalisten.

Zij werden allemaal in de loop van gisteren vrijgelaten en in de Gazastrook, waar de emoties hoog kunnen oplopen, bedaarde de stemming gisteren weer. Gaza is overigens helemaal afgesloten van de buitenwereld, alle grensposten zijn zeker tot zaterdag gesloten.

De Palestijnse president Abbas, die een buitenlandse reis afbrak, noemde de bestorming in Jericho een 'onvergeeflijke misdaad', maar de moslimfundamentalisten van Hamas reageerden opvallend rustig.

De islamitische verzetsbeweging keurde de Israëlische actie in scherpe bewoordingen af, maar riep ook op het hoofd koel te houden. Hamas kondigde ook geen wraakacties aan.

De islamitische fundamentalisten zijn bezig met de vorming van een regering en proberen op het ogenblik juist het internationale isolement te doorbreken waarin ze zitten omdat Hamas internationaal gezien wordt als een terroristische organisatie.

Voor Hamas speelt ook een rol dat de aanhang van het marxistische Volksfront voor de Bevrijding van Palestina een marginale groepering is met twee zetels in het nieuwe parlement. Een van die twee zetels is gewonnen door de gearresteerde Sa'adat, die nu in Israël zal worden berecht en als het aan het leger en de politiek ligt tot levenslang zal worden veroordeeld.

Voor waarnemend premier Olmert was het vertrek van de Britse waarnemers een kans in de aanloop naar de verkiezingen van 28 maart te laten zien dat hij net als premier Sharon hard kan optreden. Bijna een kwart van de Israëlische kiezer zweeft nog. Meteen na de arrestatie van de Palestijnen belde Olmert de familie van de vermoorde minister op met de mededeling: 'we hebben ze'.

Onmiddellijk na 'Jericho' steeg Kadima, de partij van Olmert en de comateuze Sharon, in de peilingen ten koste van de sociaal-democraten van de Arbeidspartij en van het rechtse Likud.