Retour den haag-brussel

Echt debat in Europa

Het is een al vaker gehoorde klacht van parlementsvoorzitters. Terwijl zij doorgaans vergaderingen moeten leiden waarvan alleen al het onderwerp raadpleging van een woordenboek noodzakelijk maakt, worden elders - bij voorkeur op de televisie - spetterende politieke debatten gevoerd. Dat moet anders, zei Tweede-Kamervoorzitter Frans Weisglas al in 2003. Een jammerlijk mislukt experiment met een mobiel spreekgestoelte bij het vragenuurtje op dinsdag was het resultaat.

DENHAAG:7OKT2003 Tweede Kamer, vragenuur, nieuw spreekgestoelte. FOTO ROEL ROZENBURG Rozenburg, Roel

In Straatsburg kampt voorzitter Josep Borrell van het Europees Parlement met hetzelfde probleem. De agenda van de maandelijkse plenaire vergadering van de Europese volksvertegenwoordigers met bijvoorbeeld deze week een punt als de 'communautaire strategie ten aanzien van kwik' spreekt niet echt tot de verbeelding van het grote publiek. Ook Borrell wil het échte politieke debat in zijn eigen arena hebben. Dat zou wat hem betreft elke woensdag van de maand ten overstaan van een volle zaal met Europarlementariërs moeten plaatsvinden.

Toen hij zijn plan afgelopen week met de fractievoorzitters besprak, ontmoette hij weinig enthousiasme. Er werd gefluisterd dat Borrells voorstel wel eens te maken zou hebben met diens eigen profilering dan met profilering van het Parlement.

Wat het enthousiasme bij de europarlementariërs ook al niet groter maakt voor de hervormingsplannen, is de suggestie van de voorzitter om hun reizen naar verre oorden te beperken. De aanwezigheid van dertig leden van het Europees Parlement, eind december bij de vergadering van de Wereldhandelsorganisatie in Hongkong was volgens Borrell wat overdreven geweest. Dat geldt wat hem betreft ook voor de talrijke waarnemersmissies bij verkiezingen. (MK)

loting forum geflopt

Hoe maak je een selectie uit een een groep Nederlanders als het aantal plaatsen per provincie naar rato wordt verdeeld? Dat was de opdracht voor het ministerie van Binnenlandse Zaken bij de oprichting van een Burgerforum. Het ministerie huurde een bedrijf in dat afgelopen zaterdag 140 Nederlanders moest selecteren die in het Burgerforum een nieuw kiesstelsel gaan ontwerpen. Maar dat ging tijdens de 'live'-uitzending van de loting op internet verkeerd. Martijn Vroom, Burgerforum: 'Ze hebben de mensen gesorteerd op postcode, niet op provincie.'

In februari kregen 50.000 Nederlanders een brief van minister Pechtold met een oproep om mee te denken over een nieuw kiesstelsel. Vierduizend mensen kwamen naar een informatiebijeenkomst en 1.700 personen stelden zich kandidaat. Uit die groep moesten 140 mensen worden geloot. Maar dat is misgegaan. Om een representatieve groep Nederlanders te loten gaat het ministerie nu handmatig kandidaten selecteren op provincie. Vroom: 'In Zeeland wonen 350.000 mensen, wat leidt tot drie kandidaten en in Zuid-Holland wonen 3,5 miljoen mensen wat dus leidt tot dertig kandidaten. En we moeten ook zorgen dat de verhouding man/vrouw gelijk is.' Vanavond om 19.00 uur doet het Burgerforum een nieuwe poging. De loting is rechtstreeks te volgen op www.burgerforumkiesstelsel.nl. (HM)

'Referenda overbodig'

'Goede politici maken referenda en inspraak overbodig.' Deze stelling legt de Nationale Conventie deze week voor aan het Nederlandse internetpubliek. De Conventie haast zich te melden dat 'het niet per se zo is dat in de stelling de mening van de Nationale Conventie wordt geventileerd'.

De Nationale Conventie komt voort uit het zogenoemde paasakkoord van vorig jaar, na de burgemeesterscrisis. In de Nationale Conventie praten wetenschappers en vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties over mogelijke wijzigingen van het staatsbestel, die de politiek dichter bij de burger moeten brengen. De leden van de conventie voeden zich met opvattingen van burgers, door hen iedere week op internet op een stelling te laten reageren.

De stelling van deze week is afkomstig van beleidsadviseur Leo Klinkers: 'Politici die hun ambt goed uitoefenen luisteren naar mensen en baseren daar hun besluitvorming op. Dan is inspraak helemaal niet nodig'. 30 tegen 12 is de tussenstand op de site van de Nationale Conventie, in het nadeel van Klinkers. Peter de Bruin schrijft: 'Je kunt de stelling ook omdraaien: Als je goede referenda en inspraak hebt, heb je helemaal geen politici meer nodig.' (IK)

Aldus...

'Ik vind dat de heer Wiegel een goede gelegenheid voorbij heeft laten gaan om zijn mond te houden.' (Oud-VVD-leider Frits Bolkestein gisteravond in het tv-programma Woestijnruiters)

'Een ergerlijk maar niet te vermijden verschijnsel is natuurlijk Wouter Bos.' (Fractievoorzitter Leefbaar Rotterdam Ronald Sørensen vandaag op www.leefbaarrotterdam.nl)

Cijfers van de campagne

Was de campagne van de VVD nu een succes of een mislukking? De cijfers maken het niet duidelijk.

Mark Rutte, kandidaat-lijsttrekker voor de VVD, vindt niet dat de verkiezingscampagne van zijn partij een mislukking was. Rutte leidde een opmerkelijke campagne, waarin vooral de PvdA bekritiseerd werd. De VVD verloor. Partijaanvoerder Jozias van Aartsen trad af.

Maar aan de campagne heeft het zeker niet gelegen, zei Rutte. Sterker nog, die was een groot succes. Op 18 februari stond de VVD in de peilingen nog op 9 procent van de kiezers, terwijl vorige week dinsdag 13,8 procent werd gehaald. Het was net te weinig voor Jozias Van Aartsen, die 14 procent als ondergrens had aangehouden. Maar toch, een winst van bijna 5 procent is niet gek.

Rutte baseert zich op een tracking poll van bureau MarketResponse. Verdeeld over de campagneweken zijn in totaal 1.587 mensen ondervraagd voor een zogeheten gewogen steekproef.

De wekelijkse politieke barometer van het concurrerende onderzoeksbureau Interview/NSS geeft echter heel andere resultaten. Op 17 februari had de VVD volgens Interview/NSS op 17,6 procent. Een week later was dat 17,4 procent en afgelopen vrijdag was het 17,3 procent. Een licht verlies dus.

Waar komt dat verschil vandaan? Interview/NSS meet de voorkeur in Tweede-Kamerzetels. Lokaal stemmen is anders dan nationaal stemmen. De methodiek van de bureaus lijkt wel sterk op elkaar. Voor de barometer wordt dagelijks de politieke voorkeur van 100 Nederlanders gepeild.

Een week na de peiling van MarketResponse peilde ook Maurice de Hond de voorkeur van de kiezers. Hij kwam op 11 procent voor de VVD. Dat zou betekenen dat de campagne inderdaad meer VVD-stemmen heeft opgeleverd dan gekost. (GV)