Karel de Gekke

Karl II, Hertog van Brunswijk (1804-1873), is in de schaakwereld beroemd door de partij die hij in 1858 in een Parijse operaloge verloor van Paul Morphy.

Hij was een merkwaardig man.

Bij Karls geboorte werd een van zijn onderdanen onthoofd door de vreugdeschoten van de kanonnen en ook later deed hij er alles aan om zijn medemensen het leven zuur te maken. Zijn tiranniek en bizar gedrag - hij had bijvoorbeeld alle theaterkritieken in zijn hertogdom verboden - leidde in 1830 tot een opstand. Zijn paleis werd in brand gestoken en Karl moest Brunswijk ontvluchten.

In Parijs liet hij een nieuw paleis bouwen, met allerlei apparaten die diefstal moesten voorkomen. Er waren ijzeren spiezen die bij onraad uit de muren schoten en als iemand zijn kluis zou openen zonder de juiste code te kennen, zou hij automatisch door geweervuur doorzeefd worden. Karl zei zelf dat hij, als hij niet zo schatrijk was geweest, in een gekkenhuis zou zijn opgesloten.

Tijdens zijn ballingschap in Londen, Parijs en Genève voerde hij meer dan honderd processen, vaak wegens smaad. Een van de processen die hij won, wordt door Engelse juristen nog steeds als een precedent beschouwd dat de vrijheid van meningsuiting ernstig bedreigt, vroeger alleen in Groot-Brittannië, maar nu door het internet in de gehele wereld.

Hij stierf tijdens een schaakpartij. Zijn rijkdommen liet hij na aan de stad Genève, waar zijn megalomaan grafmonument nog te bewonderen is op de Quai du Mont Blanc.

Harrwitz-Karl II, hertog van Brunswijk. Uit een blindsimultaan van Harrwitz, Parijs 1857.

Zwart begint en forceert remise.

Oplossing Schaken: 1...Tg8xg2+ (na 1...Pxc5 2. Dxc5 zou wit een belissende aanval hebben) 2. Kg1xg2 (2...Kh1 Txa2 zou goed voor zwart zijn) De6xa2+ 3. Kg2-h1 Pe4-f2+ 4. Kh1-g1 Pf2-h3+ en remise door eeuwig schaak.