geld@nrc.nl

Een gescheiden man met een bescheiden pensioen en AOW wil intrekken bij zijn vriendin. Hij vraagt zich af of dat hem meer AOW oplevert.

Salaris verbrast (2)

Laatst vroeg P.B. hoe hij zijn spaargeld de komende 17 jaar, tot zijn 65ste, veilig kon stellen. Hij had gespaard voor zijn oude dag en vreesde in de bijstand te komen. Hij zou alleen een uitkering krijgen als hij eerst zijn spaargeld opat. Voor de Bijstandswet moet men jaarlijks bij heronderzoek of op het maandelijkse formulier aangeven over welk vermogen men beschikt. Ook een kapitaaluitkering die onder het oude regime valt en waarmee men een lijfrente kan kopen, wordt als vermogen beschouwd. Gemeentes kunnen mensen zelfs verplichten hun kapitaalverzekering af te kopen en op te eten. Dit alles omdat sparen voor je oude dag als zelfstandig ondernemer niet hetzelfde is als het pensioen van de werknemer. Ik vind dit onrechtvaardig.

(H.P.)

Het is inderdaad lastig. Hoe kan een kleine zelfstandige zijn of haar pensioen veiligstellen? Ik ben benieuwd of er lezers zijn die hier een oplossing voor hebben.

Pensioen-BV geërfd

Waarom wordt de partner van iemand met een pensioen-BV bij het overlijden van de eigenaar van de BV belast met successierechten voor de waarde van de BV? Andere pensioentrekkers, onder anderen ambtenaren, worden na overlijden van een der echtgenoten niet belast met successierechten voor de waarde die hun pensioen heeft. Is dit geen discriminatie?

(M.K.)

Nee, het is volgens mij geen discriminatie. De systematiek is anders. De pensioen-BV van uw echtgenoot kunt u beschouwen als vermogen. Als u dit erft en u zou overlijden gaat het geld naar uw erfgenamen. Nabestaandenpensioenen zitten anders in elkaar. Als iemand een leven lang pensioen heeft opgebouwd en op zijn 66ste overlijdt, krijgt de achtergebleven partner een nabestaandenpensioen. Maar als deze partner na een jaar ook overlijdt, keert het pensioenfonds niet meer uit. Het geld dat gereserveerd was voor deze mensen komt terecht bij mensen die wel erg oud worden. Overigens leveren de nabestaanden van ambtenaren en andere werknemers ook heel wat in, ook al betalen zij geen successierechten. Hun nabestaandenpensioen bedraagt hooguit 70 procent van het ouderdomspensioen van hun partner. In de toekomst moeten de nabestaanden van ambtenaren zelfs genoegen nemen met 35 procent als zij zich niet bijverzekeren. Ook hebben veel fondsen een nabestaandenpensioen op risicobasis. Zij keren alleen maar uit zolang de werknemer in actieve dienst is.

Avondschool

Van 1961 tot 1988 werkte ik in het onderwijs, onder meer als directeur van een basisschool. In 1988 kon ik vervroegd uittreden. Als gevolg daarvan kon ik niet de volledige 40 dienstjaren opbouwen. In de jaren waarin ik vervroegd was uitgetreden, was de opbouw namelijk gehalveerd. Dat wist ik van tevoren. Maar omdat ik naast mijn werk ook nog 16 jaar aan een avondschool had lesgegeven, dacht ik dat ik dat gat ruimschoots kon dichten. Dat was van 1956 tot 1972, steeds een half jaar enkele avonden per week in de wintermaanden. Helaas werd een verzoek aan ABP om dit gat te dichten niet gehonoreerd.

(J.d.G.)

U kunt niet met terugwerkende kracht een werknemerspensioen gaan opbouwen. Als over uw salaris van de avondschool destijds pensioenpremie is afgedragen, zou u daar nu de vruchten van moeten plukken. Maar als dat niet is gebeurd, kunt u daar nu niets meer aan veranderen. Ik denk dat u op dit moment over elk uur dat u in het onderwijs werkt pensioen zou opbouwen. Maar in de periode die u noemt - toch al 35 tot 50 jaar geleden - was dat misschien anders.

Reparatiehuwelijk

In 2003 gingen mijn partner en ik uit elkaar. We hebben bij de scheiding vast laten leggen dat we onze pensioenopbouw zouden delen. Maar soms loopt het leven anders dan je denkt. Dit jaar gaan wij hertrouwen. Hoe gaat het nu verder met de pensioenverdeling?

Gefeliciteerd! De wetgever noemt dit een reparatiehuwelijk. In zo'n geval gelden alle gevolgen van het huwelijk weer. De pensioenverdeling geldt dus niet meer. Maar ik zou het wel even doorgeven aan beide pensioenfondsen.

Vriendin met flat

Ik ben een gescheiden man van 69 met, naast AOW, een klein pensioentje. Wat zijn de financiële consequenties als ik ga samenwonen met een vrouw van 60 jaar? Ik wil bij haar intrekken in haar afbetaalde eigen flatwoning. Zij leeft van een paar kleine baantjes die ongeveer 500 euro per maand opleveren. Krijg ik meer AOW als ik bij haar intrek?

(J.v.D.)

Nu ontvangt u een alleenstaanden-AOW-uitkering van netto ongeveer 870 euro per maand. Als u gaat samenwonen, krijgt u de gehuwden-uitkering van netto ongeveer 595 euro per maand. Als beide partners 65 zijn, krijgen ze allebei deze uitkering. Als uw partner nog geen 65 is, kunt u in aanmerking komen voor een partnertoeslag. Dit geldt overigens alleen nog voor de generatie die voor 1950 geboren is. Deze toeslag is maximaal de gehuwden-uitkering. Als uw partner (VUT)uitkeringen heeft, worden deze volledig in mindering gebracht op de partnertoeslag. Ik begrijp dat uw partner leeft van inkomen uit arbeid. In dat geval wordt 15 procent van het bruto minimumloon plus eenderde van het meerdere op de partnertoeslag in mindering gebracht. U schrijft dat uw partner ongeveer 500 euro verdient. Ik denk dat er dan een kleine 300 euro van de partnertoeslag afgaat. Omdat u gaat samenwonen levert u maandelijks op uw eigen AOW-uitkering zo'n 275 euro is. Daar krijgt u ongeveer 295 euro partnertoeslag voor terug. Wellicht komt u nu in uw eentje niet in aanmerking voor zorgtoeslag, maar samen wel.

Wilma van hoeflaken

Wilma van Hoeflaken behandelt wekelijks pensioenzaken