EU kan zich verlies niet veroorloven

Parijs en Madrid mogen dan alle aandacht naar zich toe trekken met hun protectionistische retoriek, de Europese Commissie kon wel eens een doorslaggevende rol gaan spelen in Europa`s controversiële fusies in de energiesector. De EU is al tussenbeide gekomen in de strijd om het Spaanse nutsbedrijf Endesa en zou ook het lot van het Franse Suez kunnen gaan bepalen. Dit is een slag die de EU niet mag verliezen.

De EU zal niet gauw een dam opwerpen tegen de fusie tussen Suez en Gaz de France. Het Italiaanse energieconcern Enel heeft de Franse regering ervan beschuldigd zijn plannen voor een bod op Suez, in samenwerking met het Franse waterbedrijf Veolia, tegen te werken. Het principe van het vrije verkeer van kapitaal zou zijn geschonden. Maar bij ontstentenis van een feitelijk bod van Enel op Suez zullen deze aantijgingen moeilijk bewijsbaar zijn.

Maar als Enel besluit alsnog een bod uit te brengen, kan het troost putten uit de reactie van de EU op de Spaanse pogingen buitenlandse gegadigden buiten de deur te houden. De EU waarschuwde de Spaanse regering haar `gouden aandeel` niet in te zetten om een bod van het Duitse Eon op Endesa te blokkeren. Het gebruik van gouden aandelen is verboden volgens de EU-regels, maar niet krachtens de Spaanse wet. Maar binnen een paar uur na de waarschuwing nam de Spaanse premier Jose Luis Zapatero gas terug.

Uiteraard kunnen de Spanjaarden genoeg andere vervelende streken uithalen om Eon te dwarsbomen en de weg te plaveien voor de nationale opdeling van Endesa tussen Gas Natural en Iberdrola die ze prefereren. Maar de EU heeft gezworen deze maatregelen ook te zullen onderzoeken, inclusief de nieuwe bevoegdheden van de Spaanse Energie Commissie en het aan banden leggen van de prijzen die elektriciteitsproducenten dit jaar kunnen bedingen. De Europese Commissie heeft gezegd deze maatregelen ongedaan te zullen maken als zij onverenigbaar zijn met het beginsel van één enkelvoudige markt.

Er bestaat natuurlijk een groot verschil tussen zeggen en doen. Maar er zijn ook twee redenen om aan te nemen dat de EU haar woorden waar zal maken. Om te beginnen heeft de EU een goede staat van dienst als het om het openbreken van markten gaat.

Belangrijker nog is dat de EU inziet dat zij deze slag niet mag verliezen. Daarom brengt de EU haar eigen retoriek in stelling om de enkelvoudige markt te verdedigen. De EU vecht voor haar bestaan, en misschien zelfs wel voor haar toekomst.