Gelijk behandelen

Mozes, Mohammed - kom er maar in, Marco: 'Laat columnisten en partijen als de SP en de PvdA er maar de spot mee drijven, dat zal Mozes ook wel overkomen zijn toen hij met zijn tien geboden de berg kwam afgewandeld. En Mohammed had misschien dezelfde ervaring toen hij over de vijf zuilen van de islam begon. Echter, gebruik de code, geef anderen de ruimte hem te gebruiken en het zal u en de uwen goed gaan.'

Die nieuwe politiek - kleine mannen met grote woorden. Het gaat over de voorzichtige gedragscode die in Rotterdam na eindeloze discussie is vastgesteld, maar ex-wethouder Marco Pastors praat erover alsof hij eigenhandig de bijbel én de koran heeft herschreven. Ik zelf zou zeggen, laat die narcistische zelfvergroting eens een tijdje achterwege, echt, het politieke klimaat zou er van opknappen, maar dat is ijdele hoop in een tijd waarin geklier van opgeschoten jongeren consequent wordt aangeduid als 'straatterrorisme' en er vanuit Den Haag geëist wordt dat in de grote steden stante pede een avondklok wordt ingesteld, omdat ze daar zeker weten dat er in de buurt van Bert en Marja een heuse burgeroorlog woedt.

Maar die Rotterdamse gedragscode, wie zou daar de spot mee willen drijven? Voor de SP en de PvdA kan ik niet spreken, maar zelf onderschrijf ik dit humanistische manifest van ganser harte. Verantwoordelijkheid nemen, niet discrimineren, niet radicaliseren, iedereen gelijk behandelen, veel Nederlands praten, en respect, respect en nog eens respect - ook ik ben een Rotterdammer!

Het enige dat je tegen die gedragscode zou kunnen inbrengen, ik zeg het voorzichtig, is dat ze misschien een heel klein beetje algemeen gesteld is. Ik bedoel, het respect van de een kan in de ogen van de ander een belediging zijn, waar de een vooral verlichting en waarheid ziet, ziet de ander misschien wel onverdraagzaam extremisme. Zoals het er nu staat doet die code mij toch vooral denken - sorry, Marco - aan de tot niets verplichtende politiek correcte algemeenheden uit de hoogtijdagen van het linkse multiculturalisme - Ed van Thijn zou hem bedacht kunnen hebben. Als het niet zo is, dan hoor ik het graag. Als het wel zo is, dan zou dat wrang ironisch zijn. Een complete politieke revolte, een paar jaar verhit debatteren, om uiteindelijk uit te komen bij een handvol goedbedoelde frasen waar niemand zich een buil aan kan vallen, aan woorden die hoog boven iedere tastbare realiteit blijven zweven.

Niet dat Leefbaar Rotterdam zelf niet praktisch wil zijn. De wethouder veiligheid van die partij, Marianne van den Anker, stelde vorige week voor zwangere vrouwen van wie je kunt zien aankomen dat ze geen goede moeder zullen worden, gedwongen abortus te laten plegen. Van den Anker: 'Het CBS neemt nog steeds niet in de statistieken op hoeveel kinderen er in Nederland doodgaan als gevolg van mishandeling, dus het is lastig om exact te bepalen hoe omvangrijk het probleem in ons land is. We worden de laatste tijd, bijna wekelijks, opgeschrikt door krantenberichten dat het weer zo ver is, dus ontkennen en downplayen is er niet meer bij.' Verslaafden, verstandelijk gehandicapten en Antilliaanse tienermoeders zijn volgens haar drie groepen die in aanmerking komen voor gedwongen abortus of gedwongen anticonceptie, gewoon niet zeuren, niet ontkennen en downplayen, want ,,zachte heelmeesters maken stinkende wonden'.

Behandel vrouwen gelijk aan mannen en met respect, staat er in de Rotterdamse gedragscode - en inderdaad, Leefbaar Rotterdam wil bepaalde groepen zwangere vrouwen gelijk behandelen.

Dit is geen hellend vlak, dit is een afgrond - flink zo doorgaan en je krijgt vanzelf Mengele aan de Maas. Aan de ene kant heb je de blijmoedig ethische aansporingen van de gedragscode, aan de andere de naïeve verbetenheid van een wethouder die oprecht denkt dat je alle ethiek overboord kunt zetten in naam van een sentimentele maakbaarheidsgedachte. Met zulke obsessies is het een kwestie van tijd voordat Van den Anker plotseling bedenkt dat gedwongen sterilisatie duurzamer is dan abortus, en dat daarmee nog heel wat andere sociale problemen op voorhand kunnen worden opgelost.

Ethiek - wat zeik je nou? Zie je dan niet hoe erg de problemen zijn?

Intussen dringt het langzaam tot ons door dat die lukrake, ondoordachte fermheid misschien zelf wel het grootste probleem is. De minister van Financiën roept op tot burgerlijke ongehoorzaamheid op basis van zelfbedachte feiten. Het wordt afgedaan als een foutje, heel mooi dat hij zelfs even aan aftreden heeft gedacht, laat de kous daarmee af zijn - terwijl je maar even goed hoeft te kijken om te zien dat hier iets ongehoords heeft plaatsgevonden. Een man als Zalm is inmiddels zo geïnfecteerd geraakt door een klimaat van permanente verongelijktheid, dat hij zich gemakkelijk laat verleiden tot een kwaadaardige hetze in naam van het partijbelang. Zo zie je maar, het begint met een rolletje in een film van Theo van Gogh, het eindigt met het doelbewust ondermijnen van de rechtstaat.

Dat de partij van Zalm, de VVD, zich de laatste jaren uit pure berekening steeds weer in haar eigen voet schiet, zou een les moeten zijn, maar niets dat er op wijst dat die ook geleerd wordt. VVD-Kamerlid Van Schijndel gaat onverdroten door met het instellen van een avondklok in gemeenten die zelf keer op keer hebben aangegeven dat ze geen behoefte hebben aan dit buitensporige machtsmiddel. Dat is immers allemaal ontkennen en downplayen.

Een laatste voorbeeld. De NS heeft besloten de gegevens van zijn klanten commercieel te exploiteren. Volgens het bedrijf, dat maar niet in staat blijkt de vertragingen naar een aanvaardbaar niveau te brengen en tegelijk een steeds schraler vervoersnet aanbiedt, is het niet nodig de klanten om toestemming te vragen. Commercieel directeur Meerstadt: 'Wij kennen onze klanten goed. Wij doen er regelmatig onderzoek naar. Wij weten dat ze geen bezwaar zullen maken tegen het opnemen van hun gegevens.' Als je het zo zeker weet, waarom durf je het ze dan niet te vragen?

De natte vinger regeert. Moreel besef is gewoon een lastige hindernis op de weg naar een schitterende nieuwe wereld. Van den Anker, Zalm, de NS - het opvallendste aan deze gevallen is dat ze in het huidige Nederland nauwelijks schandaal veroorzaken, niemand die er echt van opkijkt. Het gaat om opvattingen en gedrag die onze beschaving wezenlijk aantasten, maar het gebeurt allemaal met de beste bedoelingen - dus durf er eens iets van te zeggen.