Zeilers pokeren met hogedrukgebied

Na vijf dagen in de vierde etappe van de Volvo Ocean Race zijn de zeilers er nog niet gerust op. De temperatuur past onmiskenbaar bij de locatie, 'de bodem' van de aardbol, waar ze na vertrek uit Nieuw Zeeland dicht ingepakt hun boten langs de rand van de ijskap in de richting van Kaap Hoorn sturen.

Mike Sanderson, de schipper van de ABN Amro I, heeft wereldkundig gemaakt dat de hoofdkussens en slaapzakken bij hem aan boord van fleece zijn gemaakt. Een uitvinding die de Nieuw-Zeelander als solozeiler ooit deed. 'In de editie van 1997-'98 was het voorzeil Code 1 de vondst', liet Sanderson gisteren per e-mail weten. Hij verliest de psychologische oorlogsvoering op zee nooit uit het oog, 'maar dankzij deze editie beleeft het fleece-kussen zijn internationale doorbraak'. Maar alle zeilers verlangen waarschijnlijk meer naar een stevige westerly, die hun boot zo snel mogelijk oostwaarts het ijzig koude gebied uit blaast, dan naar warme(re) oren.

De vloot van zes boten is al een paar dagen aan het pokeren met een hogedrukgebied (weinig wind), dat hun de weg naar de gevreesde Kaap blokkeert. Voor de navigatoren is het een lastige puzzel: zou het slimmer zijn zuidelijk of noordelijk om het gebied heen te varen? Bovendien moeten ze goed uitkomen voor de op handen zijnde ice gate. De teams zijn verplicht tussen de twee virtuele routemarkeringen door te zeilen, zodat niemand te dicht bij de ijskap met bijbehorende los drijvende ijsbergen en -schotsen gaat stunten. Die verleiding is er altijd, want hoe zuidelijker gevaren, hoe korter de route (en hoe meer kans op wind). Maar de organisatie, die in de voorgaande etappes zo gekweld werd door veel structurele averij aan de fragiele boten, wil het risico niet lopen. De ice gate ligt behoorlijk noordelijk.

Vooralsnog is de uitkomst van het Ocean Poker Downunder nog ongewis. Brasil I en ABN Amro II hebben de noordelijke route gekozen en liggen nu weliswaar op achterstand, maar lijken gunstige wind te krijgen. De andere vier boten wisselen elkaar op de zuidelijke optie af in koppositie, maar deze boten hebben geen goede vooruitzichten op gunstige wind.

Vóór het weekeinde moet duidelijk zijn of noord of zuid de juiste keuze was. Maar dan zit er nog niet eens eenderde van de route op. De vloot heeft in totaal ruim vijfduizend mijl voor de boeg naar finishplaats Rio de Janeiro, waar hij rond 10 maart wordt verwacht.

In die Braziliaanse aanmeerplaats hoopt het Nederlandse bemanningslid Gerd Jan Poortman - die in Nieuw Zeeland van boord moest na een val waarbij hij een zwaar gekneusd stuitje en een hoofdwond opliep - weer aan te monsteren bij zijn team ABN Amro II. Poortman is afgelopen dinsdag teruggevlogen naar Nederland voor nader medisch onderzoek en herstel.

Aan boord is Poortman vervangen door een lid van de shorecrew uit Brazilië. Die wissel, en de wissel aan boord van de Amerikaanse boot Pirates of the Carribean, is volgens schipper Bouwe Bekking van Movistar niet reglementair. De Nederlander heeft vlak voor de start van de vierde etappe dan ook protest aangetekend bij de organisatie. Een jury zal zich hier in Rio over buigen en naar verwachting ook een uitspraak doen over de actie van de Zweedse boot Ericsson, die bij het aanvaren van de finish in Nieuw Zeeland de race voortijdig verliet, reparaties op de kant liet uitvoeren, alsnog finishte en vervolgens de twee uur straftijd voor deze onreglementaire onderbreking bij zijn finishtijd liet optellen. Het werd gezien als een onsportieve actie, omdat de boot toch al laatste was in de etappe.

Bekking liet ná de finish broodnodige reparaties uitvoeren en startte vervolgens conform de regels twee uur later dan de rest van de vloot. Tijdens de pitstop in Nieuw Zeeland was assistentie van buitenaf niet toegestaan. Dat is dan ook de reden waarom Bekking zijn beklag heeft gedaan.